Σήμερα τα Φώτα κι οι φωτισμοί...

Σήμερα τα Φώτα κι οι φωτισμοί
και χαρά μεγάλη σ' όλη τη Γη.
Ήρθανε τα Φώτα κι οι φωτισμοί
και χαρά μεγάλη οι αγιασμοί.
ή

Σήμερα τα Φώτα και ο φωτισμός
και χαρά μεγάλη στον αφέντη μας
Κάτω στον Ιορδάνη τον ποταμό
είναι η Μαρία η Δέσποινα
με τα θυμιατήρια στα δάχτυλα
και τον άγιο Γιάννη παρακαλεί:
"Άγιε Γιάννη και Πρόδρομε
δύνασαι βαφτίσεις Θεού παιδί
και να παραδώσεις Χριστού ψυχή;"
"Δύναμαι και θέλω και προσκυνώ
και τον Κύριό μου παρακαλώ.
Αύριο θ' ανέβω στους ουρανούς
να καταπατήσω τα είδωλα"

Ήθη και έθιμα Δωδεκαημέρου στις Κυκλάδες

Στις Κυκλάδες οι εορτασμοί του «Δωδεκαημέρου» (Χριστούγεννα, Πρωτοχρονιά, Θεοφάνεια) έχουν έναν μοναδικό, ιδιαίτερο χαρακτήρα ο οποίος ποικίλλει ευχάριστα από νησί σε νησί. Γενικά στα Κυκλαδονήσια οι κάτοικοι θεωρούν ως καλό οιωνό αν την Πρωτοχρονιά φυσάει βοριάς ή αν έρθει στην αυλή του σπιτιού ένα περιστέρι. Αν όμως πετάξει πάνω από το σπιτικό κοράκι φοβούνται μήπως συμβούν ατυχίες. Σε ορισμένα χωριά των Κυκλάδων, όταν οι άνθρωποι πλένονται το πρωί της Πρωτοχρονιάς αγγίζουν το πρόσωπό τους μ” ένα κομμάτι σίδερο για να είναι όλο το χρόνο υγιείς («σιδερένιοι»).

Χριστουγεννιάτικα έθιμα Πελοποννήσου

Οι γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς και η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν ήθη, έθιμα και κάλαντα από διάφορα μέρη της Ελλάδας και να τα συγκρίνουν με αυτά του τόπου τους ήταν η αφορμή για την εργασία του Δημοτικού Σχολείου Ριζού του Νομού Πέλλας, που συνέλεξε έθιμα από την Πελοπόννησο και τα παρουσιάζει στο site του σχολείου.

Τα έθιμα της Θεσσαλίας στο Δωδεκαήμερο

Η Θεσσαλία κινείται σε Χριστουγεννιάτικους ρυθμούς, κρατώντας τα εορταστικά έθιμα και τηρώντας τις παραδόσεις των κατοίκων της.

Καλαντόνερον:Ένα από τα Ποντιακά έθιμα της Πρωτοχρονιάς!!!

 Λίγο πριν από τα μεσάνυχτα της Πρωτοχρονιάς, γυναίκες με διάφορα δώρα στα χέρια (τσουρέκια, γλυκίσματα, φρούτα, αλάτι) επισκέπτονταν τη βρύση «πεγάδ’» του χωριού και τα αναπόθεταν λέγοντας την ευχή: «Κάλαντα και καλός καιρός πάντα και του χρόνου». Τότε ακριβώς έπαιρναν το καλαντόνερον. Πίστευαν πως η ροή του νερού πάνω στην αλλαγή του χρόνου σταματούσε για λίγο. Αν σ’ αυτή τη μυστηριακή ώρα βρισκόταν κάποιος και έβλεπε το φαινόμενο, τον θεωρούσαν τυχερό και ό,τι ζητούσε σαν επιθυμία θα το έβρισκε. «Επλερούτον σα μουράτα τ», γίνονταν οι επιθυμίες του πραγματικότητα. Το νερό αυτό που το θεωρούσαν αγιασμένο, το ’φερναν στο σπίτι, έπιναν όλοι από λίγο και με το υπόλοιπο ράντιζαν το σπίτι, την αυλή, τα ζώα και τα χωράφια.

Παίρνοντας κανείς νερό δεν έπρεπε να γυρίσει να δει πίσω του γιατί διαφορετικά αρρωσταίνει ψυχικά (παθάν’, βλάφκεται, αχπαράεται).

Το καλάντισμα της βρύσης γινόταν ιδιαίτερα από τις ελεύθερες κοπέλες. Το βράδυ της Πρωτοχρονιάς πρόσφεραν στο «πεγάδ’» στην κυρα - Πεγαδίστρα διάφορα φρούτα και ιδίως μήλα. Σαν ανταπόδοση περίμεναν από τη Μάισσα της βρύσης την «Πεγαδομάνα» ν’ ανοίξει την τύχη τους: «Άμον τ’ ανοίγω το πεγάδ’, ν’ ανοίεται η τύχη μ’ κι άμον το τρέχ’ το νερόν να τρέχ’ και ευλοΐα».

Τα ελεύθερα παλικάρια του χωριού καιροφυλακτούσαν κι όταν έφευγαν οι κοπέλες, πλησίαζαν στη βρύση κι έτρωγαν τα φρούτα. Αυτός που έτρωγε το μήλο της συγκεκριμένης κοπέλας, θα την ερωτευόταν και θα την παντρευόταν γιατί επενεργούσαν κάποιες μαγικές δυνάμεις κατά την Ποντιακή λαϊκή δοξασία και πίστη:

Ανάθεμα π’ εκρέμιζεν το μήλον σο πεγάδιν,
Το μήλον είχεν φάρμακον και το πεγάδ’ μαείας.
Μαεύ’ εμέν, μαεύ’ κι εσέν, μαεύ’ τοι δυς εντάμαν.
Η κορ’ μαεύ’ ελλενικά, ρωμαίικα παλικάρια…

http://dimitris-ver.blogspot.gr

Το Δωδεκαήμερο στην Σαμοθράκη

Υπήρχαν πολλές φανταστικές ιστορίες και δεισιδαιμονίες για τους καλικάντζαρους,γι’αυτό τον λόγο λάμβαναν πολλά μέτρα.Αυτό περνούσε από γενιά σε γενιά.Μέτρα,όπως το άναμμα του τζακιού καθ’όλη την διάρκεια του δωδεκαημέρου ή να μην ανοίγουν τα σπίτια το βράδυ και πολλά άλλα.Μέτρα που λάμβαναν μέχρι να «φωτίσουν τα νερά».

Ανατολική Ρωμυλία: Το δρώμενο της Καμήλας

 

Τα έθιμα- χαντέτια του Δωδεκαημέρου

Το δρώμενο της Καμήλας, ιδιαίτερα διαδεδομένο στο παρελθόν, αλλά και σήμερα, στη Μικρά Ασία, τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη (από τον Πόντο ως την Πόλη και από την Ουκρανία ως την Βουλγαρία, τη Ρουμανία, την Ουγγαρία, τη νότια Αυστρία και τη Σλοβενία), εμφανίζεται ως μεταμφίεση τελετουργικού χαρακτήρα με «αόριστη γονιμοποιητική σημασία».[1] Το έθιμο, που με διαφορετικές παραλλαγές –αλλά πάντα πάνω στο ίδιο μοτίβο- το συναντάμε σε ολόκληρη την Ελλάδα,[2] συνηθίζεται από τους πρόσφυγες της Ανατολικής Ρωμυλίας μέσα στις γιορτές του Δωδεκαημέρου, και πιο συγκεκριμένα, κατά την παραμονή της πρωτοχρονιάς.

Τo Δωδεκαήμερο στον Πόντο - Τα Καλαντόφωτα

Ο Χειμώνας που σε διάφορα µέρη τοu Πόντου λέγεται ο Χειµός ή Χειµωγκός περιλαμβάνει τους μήνες Δεκέµβριο = Χριστιαννάρτς, Ιανουάριο = Καλαντάρτς, Φεβρουάριο = Κούντουρο. 

Στον Πόντο ο χειμώνας ήταν πολύ βαρύς, σταματούσαν οι εξωτερικές δουλειές, γύριζαν οι ξενιτεμένοι. Τα βράδια συνήθως τα περνούσαν σε σπίτια, κάνοντας τα νυχτέρια ή βεγγέρες, που στον Πόντο λεγόντουσαν Παρακάθια.

Τα έθιμα της Πρωτοχρονιάς στη Δυτική Μακεδονία

Με την αναβίωση εθίμων θα γιορτάσουν την Πρωτοχρονιά οι κάτοικοι της Δυτικής Μακεδονίας, καθώς σε κάθε γωνιά της το γλέντι και η παράδοση θα είναι τα κυρίαρχα στοιχεία

Χριστουγεννιάτικο τραπέζι στον κόσμο!

Τα Χριστούγεννα σε όλον τον κόσμο είναι μια καλή ευκαιρία για να περάσουν οι άνθρωποι λίγο χρόνο με τους φίλους και την οικογένειά τους, γύρω από το τραπέζι όπου κάνουν την εμφάνισή τους όλων των ειδών οι λιχουδιές, σε γλυκά και φαγητά. 

Παραδοσιακά χριστουγεννιάτικα πιάτα από όλον τον κόσμο, από πουτίγκες και λουκάνικα τυλιγμένα σε μπέικον μέχρι πίτες και γεμιστά λαχανικά έχουν την τιμητική του παγκοσμίως Χριστούγεννα και Πρωτοχρονιά.

1. Γερμανία – Χήνα ψητή με πουρέ και κόκκινο λάχανο, Stollen ή αλλιώς τσουρέκι με φρούτα

2. Ιαπωνία – Τηγανητό κοτόπουλο και γλυκό με φράουλες

3. Γαλλία – Μύδια, φουά γκρα, κορμός σοκολάτας, μανιτάρια

4. Αργεντινή – Σαγκρία, ψητό κατσίκι με λάχανο

5. Νότια Αφρική – Σουβλάκια ψητά και γαλατόπιτα

6. Νιγηρία – Κοτόπουλο με ρύζι, καυτερή σούπα και πουτίγμα με κόκκινα φασόλια, συκωτάκια κοτόπουλου και ψάρι

7. Βρετανία – Λαχανάκια Βρυξελλών, ψητό χοιρινό ρολό και πουτίγκα

8. Φινλανδία – Σολομός και rosolli (ανάμικτα λαχανικά και φρούτα όπως καρότα, παντζάρια, μήλα)

9. Ουγγαρία – Ψητή γαλοπούλα και ψωμί γεμισμένο με παπαρουνόσπορο και καρύδια

10. Ρουμανία – Λαχανοντολμάδες και κέικ με σταφίδες

11. Τζαμάικα – Κατσίκι σε κόκκινη καυτερή σάλτσα

12. Φιλιππίνες – Νούντλς με κρέας και λαχανικά και πίτα με αλεύρι ρυζιού, ζάχαρη και αυγά που σερβίρεται με τυρί τριμμένο

13. Πολωνία – Σούπα με παντζάρια, τόνος με πίκλες

14. Σουηδία – Σολομός και χοιρινό λουκάνικο με λαχανικά

15. Πορτογαλία – Ρύζι με περιστέρια και pantelon (πίτα με κρέας και τυρί λιωμένο)

 http://ingossip.gr