Πέμπτη 6 Αυγούστου 2026

 Οι νάνοι της Συμφοράς... 



Σήκωσε παραξενεμένος το κεφάλι, από το βιβλίο που διάβαζε. Ήταν η τρίτη φορά που διαπίστωνε, μες στις σελίδες του, να λείπει λέξη! Το συγκεκριμένο αντίτυπο το 'χε στη βιβλιοθήκη του, πάνω από δέκα χρόνια. Μέσα σ' αυτά, το 'χε διαβάσει, άλλες δυο φορές και δεν είχε προσέξει ποτέ, να λείπουν λέξεις.

Ήταν ένα βιβλίο, του αγαπημένου του συγγραφέα, Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες και πιο συγκεκριμένα "Το Φθινόπωρο Του Πατριάρχη". Ένα από τα αγαπημένα του. Ένα βιβλίο ψιθύρων κραυγαζόντων κι άγχους, ένας εσώτερος επιθανάτιος ρόγχο-διάλογος με τον Εαυτό!

Περιέργως πως, έλειπαν τρεις λέξεις και δεν είχε φτάσει ακόμα, ούτε ως τη μέση. Ήταν -ήταν;- σίγουρος πως δεν έλλειπαν πριν! Πόσος καιρός είχε περάσει από τη τελευταία φορά που το 'χε διαβάσει; Τρία-τέσσερα χρόνια! Τέλος πάντων, ο "δαίμων του τυπογραφείου"... Ίσως να παρά 'χε γεράσει και ψιλοκοσκίνιζε, όλο και περισσότερο, τα πράματα... Τυπογραφικός δαίμων λοιπόν ας είναι.

Έκλεισε το βιβλίο, σημαδεύοντας τη σελίδα και βγήκε να πάρει λίγο αέρα. Ο καιρός μουντός, στο "έμπα" της άνοιξης, πλην όμως ο χειμώνας δεν έλεγε να εγκαταλείψει το στίβο. Σήκωσε το γιακά του παλτού και κουμπώθηκε καλά. Ύστερα από λίγη ώρα περιπάτου, είχε ξεχάσει το δαίμονα και τις απουσιάζουσες λέξεις...

Επέστρεψε αργά το βράδυ και μέχρι να τον πάρει ο ύπνος, συνέχισε λίγο ακόμα την ανάγνωση, από 'κει που 'χε μείνει. Όταν, μετά από λίγες σελίδες, βρήκε να λείπει και τέταρτη λέξη, θορυβήθηκε πάρα πολύ. Βάλθηκε να ξεφυλλίζει το βιβλίο ψάχνωντας και μέχρι το τέλος, βρήκε να λείπουν δεκαεφτά ολάκερες λέξεις! Εκείνο όμως που του φάνηκε πολύ-πολύ περίεργο, ήταν πως η τελευταία λέξη, σβήστηκε 'μπρος τα μάτια του. Εξαφανίστηκε σιγά-σιγά, πρώτα ξεθώριασε και μετά έμεινε να χάσκει κενό...

Έκλεισε το βιβλίο κι έμεινε να κοιτάζει το ταβάνι, εμβρόντητος...

 


...............................................................................................................

Κάπου μακριά -πολύ μα πάρα πολύ μακριά, όσο δε μπορεί να φανταστεί κανείς πόσο- από 'κει, ο ήχος μιας ξανάστροφης σφαλιάρας γέμισε το χώρο. Ήταν ο χώρος αυτός, ένα εργαστήριο -εργαστήριο, τρόπος του λέγειν, μα πως αλλοιώς να το πει κανείς- με πολύ περίεργα μηχανήματα.

-"Βρε ηλίθιε ζουμπά, δε σου έχω πει να προσέχεις όταν κλέβεις; Δε πρέπει να υπάρχουν αυτόπτες μάρτυρες. Θα σε ψήσω και θα σε πετάξω τροφή στα φίδια μου. Ζώον"! Ωρυόταν αγριεμένος ο Μάγος-Λογοτέχνης.

-"Συγγνώμη αφεντικό, δε πρόσεξα..." ψέλλισε ο νάνος-κλεφτράκος -ένας από τους πολλούς της μεγάλης συμμορίας- τρομαγμένος.

Η συμμορία, είχε πάρει σαφείς εντολές από τον αρχηγό. Ένας άντρας ξερακιανός, κάτισχνος, κακάσχημος, απροσδιορίστου ηλικίας, με μακριά, λεπτά, στρεβλά δάχτυλα, γαμψή μύτη και γκρίζα μακριά μαλλιά. Η δε συμμορία, απαρτιζόταν εξ ολοκλήρου από νάνους. Πάνω από δυό χιλιάδες ήσαν επιφορτισμένοι να υφαρπάζουν λέξεις, από τα ήδη υπάρχοντα, όμορφα και κλασσικά βιβλία και να τις φέρνουν στον Μάγο-Λογοτέχνη.

Με τις κλεμμένες -κατακλεμμένες θα 'ταν πιο σωστός χαρακτηρισμός, γιατί δεν τις έκλεβαν μόνον οπτικά, αλλά κι ουσιαστικά- λέξεις, σχεδίαζε να δημιουργήσει ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ! Ένα μεγαλεπήβολο σχέδιο που όμως στηριζόταν, εκτός της αρπαγής και στη μεγάλη μυστικότητα. Αυτή είχε διαταραχτεί μόλις, από το μικρό, χαζούλη, νανοκλεφτράκο κι είχε υπάρξει αυτόπτης μάρτυς. Ο Μάγος-Λογοτέχνης ένιωθε τώρα πως το σχέδιό του, κινδύνευε. Γι' άυτό στράφηκε πάλι στον ένοχο και βρυχήθηκε:

-"Πήγαινε αμέσως άθλιο πλάσμα και βάλε τις λέξεις του Μάρκες πίσω στη θέση τους. Ηλίθιε! Θα τονε κάνω να πιστέψει πως ονειρεύτηκε, αλλά με σένα δεν έχω τελειώσει ακόμα"! προσποιήθηκε τον σκεφτικό, "αναρωτιέμαι τι θα 'ναι προτιμώτερο: να σε ψήσω ή να σε ρίξω ζωντανό στα φίδια μου; Γύρισε και τον είδε τρομαγμένο να περιμένει την ...απόφαση κι εκνευρίστηκε ακόμα πιο πολύ, "Ακόμα εδώ είσαι; Τι κάθεσαι και δε τρέχεις βρε ζώον; Χάσου απ' τα μάτια μου, ΑΜΕΣΩΣ"!

Πράγματι, ο νάνος φανερά ταραγμένος χάθηκε κυριολεκτικά κι ο Μάγος έμεινε να σκέφτεται τι θα 'πρεπε να κάνει. Χωρίς τις λέξεις του Μάρκες θα δυσκολευόταν πολύ -πάρα πολύ. Προχτές, ένας άλλος ηλίθιος, του 'χε φέρει μερικές λέξεις, από 'να BEST SELLER της κακιάς ώρας! Πως κρατήθηκε τότε; 'Αλλη ιστορία! Και τώρα αυτό... Τελικά είναι πολύ δύσκολο να ελέγξεις και να στηριχτείς σε τόσους ηλίθιους. Αχ το βιβλίο του! Το ΒΙΒΛΙΟ του κινδύνευε... Το όνειρό του να αχρηστέψει τελείως συγγραφείς και βιβλία και να τυπώσει το δικό του, το μόνο ΒΙΒΛΙΟ, Το ΕΝΑ, δε θα γινόταν σύντομα πραγματικότητα. Αλλά σίγουρα, κάποια στιγμή, ο κόσμος θα διάβαζε μονάχα αυτόν και τίποτε άλλο. Θα κυριαρχούσε και θα εξουσίαζε...

Έστειλε όνειρα στον αυτόπτη αναγνώστη, που 'χε χάσει τις λέξεις του κι έτσι το πρωΐ, δε θα θυμάται τίποτε...

....................................................................................................

Τινάχτηκε κάθιδρος από το κρεβάτι! Τι κολόνειρα ήταν όλα τούτα; Πετάχτηκε γοργά και πήγε στη βιβλιοθήκη. Πήρε το βιβλίο τρέμοντας, το φυλλομέτρησε κι είδε πως δεν έλλειπε καμιά λέξη. Ξεφύσησε ανακουφισμένος! Έπειτα θυμήθηκε γελαστός πως οι πωλήσεις του δικού του βιβλίου -ένα BEST SELLER της κακιάς ώρας- πήγαιναν εξόχως κι απροσδοκήτως, θαυμάσια.

Πήρε πάλι τον Μάρκες συνεχίζοντας από 'κει που 'χε μείνει το προηγούμενο βράδυ...

...Όμως όχι χωρίς κάποιες τύψεις...

 

Μάρτης 2002

 

 

 

 

 

http://www.peri-grafis.net


Τετάρτη 5 Αυγούστου 2026

Οι Δυο Βασιλιάδες & Οι Δυο Λαβύρινθοι



     Μια φορά κι ένα καιρό, όπως αφηγούνται αξιόπιστοι άνθρωποι (αν κι ο Αλλάχ ξέρει περισσότερα), ζούσε στα νησιά της Βαβυλωνίας ένας βασιλιάς, που μάζεψε μια μέρα τους αρχιτέκτονες και τους μάγους του και τους παράγγειλε να χτίσουν ένα λαβύρινθο τόσο περίπλοκο και τόσον αριστοτεχνικό, ώστε κανένας γνωστικός δε τολμούσε να διασχίσει το κατώφλι του κι όπος έμπαινε χανότανε. Το κτίριο αυτό αποτελούσε σκάνδαλο, γιατί τα θαύματα κι η σύγχυση, είν' έργα του Θεού κι όχι των ανθρώπων. Με τον καιρό, ήρθε στην αυλή του ένας βασιλιάς των Αράβων κι ο βασιλιάς της Βαβυλωνίας (για να διασκεδάσει με την αφέλεια του μουσαφίρη του), τον άφησε να μπει στον λαβύρινθο, που περιπλανήθηκε ταπεινωμένος, ζαλισμένος, ώσπου έπεσε το βράδι. Τότε παρακάλεσε τον Θεό να βάλει το χέρι Του κι έτσι βρήκε τη πόρτα. Κανένα παράπονο δε βγήκε από τα χείλια του. Το μόνο που είπε στον βασιλιά της Βαβυλωνίας ήταν ότι στην Αραβία είχεν έναν άλλο λαβύρινθο κι ότι αν ήθελε ο Θεός, θα 'ρχότανε κάποτε η μέρα που θα του τον έδειχνε.
     Ύστερα γύρισε στην Αραβία, μάζεψε τους στρατηγούς και τους φύλαρχούς του κι εξαπέλυσεν επίθεση στα βασίλεια της Βαβυλωνίας με τέτοιαν ευτυχή κατάληξη, ώστε γκρέμισε τα κάστρα της, ρήμαξε το στρατό της κι έπιασεν αιχμάλωτο τον ίδιο τον βασιλιά. Τον έδεσε πάνω σε μια γοργή καμήλα και τον πήγε στην έρημο. Μετά από τρεις μέρες ταξίδι, του είπε:
 -"Ω βασιλιά του χρόνου, ουσία και σύμβολο του αιώνα! Στη Βαβυλωνία μ' άφησες να χαθώ σ' ένα μπρούτζινο λαβύρινθο, μ' άφθονες σκάλες, πόρτες και τοίχους. Τώρα το 'φερεν ο Παντοδύναμος να σου δείξω κι εγώ τον δικό μου, που δεν έχει σκάλες ν' ανεβείς, ούτε πόρτες που να μη σου ανοίγουν, ούτε τοίχους να σου κόβουνε το δρόμο."
     Τότε τον έλυσε και τον άφησε στη μέση της ερήμου, όπου και πέθανε από τη πείνα και τη δίψα. Δόξα σε Κείνον που δε πεθαίνει...



----------------------------------------------------------------------


  διήγημα από το βιβλίο διηγημάτων του Χόρχε Λουίς Μπόρχες (Jorge Francisco Isidoro Luis Borges Acevedo,, με τίτλο "Το 'Αλεφ",μετάφραση: Αχιλλέα ΚυριακίδηΕκδόσεις: ΥΨΙΛΟΝ/ΓΡΑΜΜΑΤΑ 1991

Τετάρτη 22 Ιουλίου 2026

ΗΡΩ ΚΑΙ ΛΕΑΝΔΡΟΣ



Μια ερωτική ιστορία, που συγκίνησε πλήθος καλλιτεχνών από την αρχαιότητα ως σήμερα, μα και κάθε αναγνώστη του μύθου.


"Ξέρεις τη χώρα που ανθούν μύρτα και κυπαρίσσια...[...]
Που τα τρυγώνια του έρωτα και τα’ άγρια τα γεράκια
Σε θλίψη μαραζώνουνε ή για το κρίμα ορμάνε;
Πού ‘ναι ολάνθιστη η γης και που ο ήλιος λάμπει,
Που των παρθένων η δροσιά ρόδων δροσούλα μοιάζει;"


"H Hρώ με τη λυχνάρι"
Evelyn de Morgan

Με αυτή την όμορφη περιγραφή των Δαρδανελίων ξεκινά ο λόρδος Μπάυρον τη "Νύφη της Αβύδου". Η νύφη της Αβύδου ήταν η Ηρώ. Ενα μυθολογικό πρόσωπο, που σύμφωνα με την παράδοση έμενε στη Σηστό, αρχαία πόλη της Θράκης, κτισμένη στα παράλια του Ελλησπόντου στο στενότερο μέρος του. Πάνω σε έναν απόκρημνο βράχο της παραλίας της Σηστού υψωνόταν ο ναός της Αφροδίτης. Ιέρεια του Ναού η νεαρή και πανέμορφη Ηρώ. Κάθε χρόνο την άνοιξη τελούνταν στο ναό η γιορτή της Αφροδίτης και του Άδωνη. Προσκυνητές πολλοί κάθε χρόνο. Για πρώτη του φορά ήρθε ως προσκυνητής και ένας ωραίος νεαρός, ο Λέανδρος, που έμενε στην απέναντι ακτή του Ελλησπόντου, την Άβυδο.


Ο έρωτάς τους ήταν κεραυνοβόλος, ο πόθος τους ακατανίκητος!!! Υπερπηδούν κάθε ανθρώπινο και ιερό φραγμό. Η Ηρώ την ιεροσύνη της, ο Λέανδρος την ιερότητα της παρθένου. Μετά τη γιορτή, η Ηρώ δέχτηκε τον Λέανδρο στον πύργο όπου κατοικούσε όταν τελείωνε η υπηρεσία της στον ναό. Από τότε, ο Λέανδρος περνούσε κάθε βράδυ τον Ελλήσποντο, έχοντας για οδηγό το φως ενός λυχναριού που έβαζε η Ηρώ στο ψηλότερο σημείο του ναού και, κατάκοπος, έπεφτε στην αγκαλιά της.

Μια χειμωνιάτικη νύχτα όμως, ο άνεμος έσβησε το λυχνάρι και ο Λέανδρος έχασε τον προσανατολισμό του, χωρίς τον φωτεινό οδηγό, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί στα βράχια...

Το πρωί, η Ηρώ είδε από το παράθυρό της το πτώμα του Λέανδρου που είχαν ξεβράσει στη στεριά τα κύματα. Μεσ' στην οδυνη και την απελπισιά του χαμού του αγαπημένου της κρίνει πως δεν μπορεί να ζήσει χωρίς αυτόν…Ετσι, ρίχτηκε από τον πύργο στη θάλασσα και πνίγηκε.
Οι κάτοικοι της Σηστού έθαψαν τους δύο εραστές σε κοινό τάφο.



Joseph Mallord William Turner


Κι ο ευαίσθητος Ελληνικός λαός θρηνεί στα δημοτικά του τραγούδια…


"…στο’ να φυτρώνει κάλαμος και στ’ άλλο κυπαρίσι…
για δέστε τα βαριόμοιρα για δέστε τα καημένα
σαν δεν φιλιούνται ζωντανά φιλιούνται πεθαμένα…"


Ο μύθος του ερωτευμένου ζευγαριού ενέπνευσε το Λόρδο Μπάυρον στη Νύμφη της Αβύδου και μάλιστα ο ίδιος ο ποιητής λέγεται πως διέσχισε κολυμπώντας το στενό που, κατά τον μύθο, περνούσε κάθε νύχτα ο Λέανδρος.

Εκτός από το Μπάυρον και το Μουσαίο (5ος αι. μ.Χ.), που έγραψε "Τα καθ’ Ηρώ και Λέανδρον", ένα ποίημα σε 343 δακτυλικούς εξάμετρους στίχους.


"Πες μου τον λύχνο, δέσποινα, που είδε κρυφές αγάπες,
της νύκτας τον κολυμπητή, που για γαμπρός πρυμίζει,
τον γάμο πες τον σκοτεινό, που δεν είδ᾽ η Αυγούλα,
και την Σηστό, που της Ηρώς ενυκτογίνη ο γάμος.


[...]


Έλα, θεά, τραγούδα μου, να πούμε το ᾽να τέλος
του λυχναριού που απόσβησε και του παιδιού που εχάθη.
Αντικρινές γειτόνισσες Σηστός και Άβυδος ήταν
κατάγιαλα. Το τόξο του τάνυσ᾽ επάνω ο Έρως
και μες στες χώρες και τες δυο μιαν τόξεψε σαγίτα
και μια κορασιάν έκαψε και νιο ένα παλληκάρι.
Λέανδρο τον ομορφονιό κι Ηρώ την κόρη ελέγαν.
Η Ηρώ στην Σηστόν έμενε, στην Άβυδο ο νιος ήτον·
άστρα κι οι δυο γλυκόφωτα στες δυο μέσα τες χώρες..."



(μτφ: Σίμος Μεναρδος)



"Hero and Leander", Peter Paul Rubens

Το ποίημα του Μουσαίου είναι από τα δημοφιλέστερα πάνω στο θέμα. Από αυτόν εμπνέονται αργότερα και γράφουν ο Σίλλερ μια μπαλάντα, ο Γκριλμπατσέρ μια λυρική τραγωδία, ενώ πλήθος εικαστικών και μουσικών δημιουργών αποτυπώνουν το ειδύλλιο των δυο νέων στον καμβά τους...






"Της Ηρώς και του Λεάνδρου η καρδιά
Απ’ το βέλος του Έρωτα, που θεϊκιά
Έχει δύναμη, οδυνηρά επλήγη.
Η Ηρώ, ανθηρή ως Ήβη, όμορφη κόρη·
Κείνος εύρωστος, που κίναγε στα όρη
Με ορμή για να ριχτεί μες στο κυνήγι...", γράφει ο ΣΙΛΛΕΡ ...







και συνεχίζει:

"Και με ντύμα που ο αέρας το σηκώνει
Ρίχνεται από του πύργου το μπαλκόνι,
Στους γιαλούς του Πόντου τους κατάφωτους.
Στα βασίλειά του πάνω τα πελάγια
Τα δυο λείψανα ο θεός φέρει τα άγια,
Κι είναι αυτός που αποτελεί τον τάφο τους.
Κι απ’ τη λεία του αυτή ευχαριστημένος
Κινά ολόχαρος, μακριά να την φυλά,
Κι απ’ την ανεξάντλητή του υδρία χύνει
Τη ροή του, ποταμό που αιωνίως κυλά"


( Φρήντριχ Σίλλερ, Μπαλάντες, μτφ. Κ.Γ.Σαμέλη)



Στη θάλασσα του Βοσπόρου υπάρχει ο "Πύργος του Λεάνδρου" ή "Πύργος της κόρης", γνωστός με την τουρκική ονομασία "Kız Kulesi" .Το όνομα του πύργου συνδέεται με διάφορους θρύλους. Σύμφωνα με την αρχαιοελληνική εκδοχή ο πύργος οφείλει την ονομασία του στο μύθο της Ηρώς και του Λέανδρου. Η Ηρώ όταν κατάλαβε τι συνέβη αυτοκτόνησε πηδώντας από τον πύργο.


Τα μουσικά έργα, τα εμπνευσμένα απο αυτόν τον τρυφερό, αγάπης μύθο, είναι πολλά.

Ξεχωρίζουμε:

Τρίτη 7 Ιουλίου 2026

 

Όσα πρέπει να ξέρετε για τον «Νόμο του Μέρφι»

Το γνωστό αξίωμα της «απαισιοδοξίας» και τα αναπτύγματά του!

Είσαι στην ουρά περιμένοντας να πληρώσεις τα διόδια. Βιάζεσαι να επιστρέψεις στο σπίτι, όταν παρατηρείς -με μεγάλη έκπληξη- ότι όλες οι άλλες λωρίδες κυκλοφορίας κινούνται πιο γρήγορα από τη δική σου.

Αλλάζεις λοιπόν λωρίδα, για να διαπιστώσεις έντρομος ότι τα αυτοκίνητα στη νέα σου λωρίδα έχουν «κολλήσει».

Συνειδητοποιείς τότε ότι η λωρίδα που μόλις εγκατέλειψες κινείται πολύ πιο γρήγορα, όπως και κάθε άλλη βέβαια γύρω σου…

Καλωσόρισες στον δυστοπικό κόσμο του Νόμου του Μέρφι!

Όχι, δεν πρόκειται για κατάρα, πρόκειται για το γνωστό αξίωμα: ό,τι μπορεί να πάει στραβά, θα πάει.

Ο Νόμος του Μέρφι εμπίπτει στην τάση μας να δίνουμε έμφαση στα αρνητικά και να προσπερνάμε τα θετικά.

Χρησιμοποιώντας τους νόμους της πιθανότητας, μοιάζει να κατέχει τη σιγουριά της βεβαιότητας.


Ποιος ήταν όμως ο Μέρφι και πώς προέκυψε ο περίφημος νόμος του;

Ο Edward Aloysius Murphy, Jr. (1918-1990) ήταν ένας αμερικανός μηχανικός της αεροναυπηγικής που δούλευε σε συστήματα ασφαλείας. Πολέμησε στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο ως μέλος του αμερικανικού Στρατού και έφτασε μέχρι τον βαθμό του λοχαγού.

Το 1947 τον βρίσκει να εργάζεται στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Αμερικανικής Αεροπορίας, σε σχεδιασμούς πυραυλικής τεχνολογίας. Εδώ είναι που θα συλλάβει τον περίφημο νόμο του, ως μέρος της καθημερινής του ρουτίνας δοκιμών και αποτυχίας: «ό,τι μπορεί να πάει στραβά, θα πάει», μονολογούσε σε κάθε νέα αστοχία του υλικού…

Τρίτη 23 Ιουνίου 2026

 

Δέκα ρητά για τις δυσκολίες και τα εμπόδια 

που σε κάνουν να σκεφτείς

Όλοι κάποια στιγμή στη ζωή μας αντιμετωπίζουμε προβλήματα και δυσκολίες. 

Το ζήτημα είναι πώς θα τα αντιμετωπίσουμε για να τα ξεπεράσουμε. 

Μεγάλες προσωπικότητες της ιστορίας είχαν πει σοφά λόγια γι’ αυτό το θέμα.


Από ασήμαντο αγώνα δεν προκύπτει μεγάλη δόξα. – Σοφοκλής

 

Όπου δεν φυσάει άνεμος ούτε επιτρέπει τον απόπλου. – Αισχύλος

 

Ο σωστός δρόμος είναι ο ανήφορος.- Νίκος Καζαντζάκης

 

Από τότε που κουράστηκα να ψάχνω, έμαθα να βρίσκω.

Κι από τότε που ο άνεμος μου εναντιώθηκε,

έμαθα να σαλπάρω με όλους τους ανέμους. – Φρήντριχ Νίτσε

 

Όλα τα πράγματα είναι δύσκολα, προτού γίνουν εύκολα. – Dr. Thomas Fuller

 

Η αντιξοότητα δημιουργεί ανθρώπους και η ευημερία δημιουργεί τέρατα. – Βίκτωρ Ουγκώ

 

Η σκοτεινότερη ώρα είναι πριν την αυγή. – Dr. Thomas Fuller

 

Αντιμετώπιζε το δύσκολο όσο είναι εύκολο. – Λάο Τσε

 

Μη διαλέξεις έναν δρόμο χωρίς εμπόδια,

γιατί πιθανότατα δεν οδηγεί πουθενά. – Frank A. Clark

 

Δεν είναι ότι επειδή τα πράγματα είναι δύσκολα που δεν προσπαθούμε, 

αλλά είναι ότι επειδή δεν προσπαθούμε που τα πράγματα είναι δύσκολα. – Σενέκας