Ιντερνετικές αλήθειες και ψέματα

Όπως είπε ο Μαρκ Τουέιν: « Ένα ψέμα μπορεί να έχει κάνει ήδη το γύρο του κόσμου, προτού καν η αλήθεια ξεκινήσει το ίδιο ταξίδι». Μήπως όμως το είπε ο Ουίνστον Τσόρτσιλ, ο Τζέιμς Κάλαχαν ή ο Τέρι Πράτσετ; Το Δίκτυο παραμένει αναποφάσιστο. Φαίνεται ότι όλοι τους έχουν παραφράσει μια παλιά παροιμία για το ψέμα και την αλήθεια, αλλά αναλόγως με τις διαφορετικές διαδικτυακές πηγές ο κάθε χρήστης μπορεί να επιλέξει τη δική του ιντερνετική αλήθεια.

Μία σειρά από ψεύτικα προφίλ και κυρίως ψεύτικες πληροφορίες (από χάκερ) σε λογαριασμούς του Τουίτερ μέσα στον Απρίλιο πυροδοτεί και πάλι τη διαλεκτική για την αξιοπιστία των πληροφοριών που διακινούνται στα κοινωνικά δίκτυα και τις συνέπειές τους στη διαμόρφωση των ειδήσεων, αλλά και την πραγματικότητα σε όλο τον κόσμο.

Στις αρχές του μήνα χάκερ μπήκαν στο Τουίτερ του Associated Press και έστειλαν την είδηση: « Έκτακτο γεγονός: Δύο εκρήξεις μέσα στο Λευκό Οίκο - τραυματισμένος ο Μπαράκ Ομπάμα». Το νέο κυκλοφόρησε μέσα σε δευτερόλεπτα στις ιστοσελίδες των διεθνών ΜΜΕ και έριξε κατά 150 μονάδες (προσωρινά) το δείκτη Dow Jones, προτού διαπιστωθεί η φάρσα. Το FBI τώρα διερευνά την υπόθεση. 

Ψεύτικες ειδήσεις, που κατά κύριο λόγο επηρεάζουν τις κινήσεις των αγορών και των επενδυτών, έχουν σταλεί μέσα από τους λογαριασμούς του Reuters, του CBS, του αμερικανικού National Public Radio. 

Το Τουίτερ και οι ισχυροί του 140 χαρακτήρες κατηγορούνται σφόδρα για την «εμπλοκή» ενός αθώου Σαουδάραβα στην τραγωδία στο Μαραθώνιο της Βοστόνης.

Η πιο ενδιαφέρουσα περίπτωση, μέσα στον Απρίλιο, δεν είναι απλώς ένα «τιτίβισμα», αλλά η «γέννηση» του Σαντιάγκο Σουάλοου. Σύμφωνα με την Wikipedia, ο Σουάλοου, με πτυχία από ισχυρά αμερικανικά πανεπιστήμια, είναι φίλος του Στιβ Τζομπς της Apple, χαρισματικός ομιλητής, σύμβουλος και συγγραφέας, που ειδικεύεται στις αναλύσεις για το πώς επιδρούν τα κοινωνικά δίκτυα στην παραγωγή ειδήσεων. Το βιβλίο του εκδίδεται μέσα στη χρονιά και έχει περισσότερους από 80.000 φίλους στο Τουίτερ.

Το μόνο πρόβλημα είναι ότι ο Σουάλοου δεν υπάρχει. Είναι το δημιούργημα του Κέβιν Αστον, ενός γκουρού της τεχνολογίας, που ήθελε να αποδείξει πώς οι νέες τεχνολογίες μπορούν να δώσουν ζωή σε ένα ψέμα. Ο Αστον εξηγεί πώς βήμα βήμα «έχτισε» τον Σουάλοου και το προφίλ του, αρχικά με τη δημιουργία ενός λογαριασμού στο gmail.com και στο Τουίτερ, πώς «αγόρασε» οπαδούς για το λογαριασμό από την ιστοσελίδα fiverr.com, πώς έστησε το προφίλ στη Wikipedia. Ηδη όμως ιστοσελίδες και μπλογκ είχαν φιλοξενήσει τη γνώμη και τα τιτιβίσματα του Σουάλοου.

Η ταχύτητα, ο αγώνας για την είδηση και η τάση της κοινωνίας να «καταβροχθίζει» τις ειδήσεις είναι στα στοιχεία που «δίνουν» ζωή στα ψέματα που κυκλοφορούν στα κοινωνικά δίκτυα και αναπαράγονται πολλές φορές στα διεθνή ΜΜΕ. Ετσι τουλάχιστον υποστηρίζει ο Τζέιμι Μπαρτ, επικεφαλής της δεξαμενής σκέψης Demos. Τα διεθνή ΜΜΕ και οι χρήστες, λέει ο Μπαρτ, οφείλουν να κατανοήσουν ότι τα «τιτιβίσματα» πρέπει να διασταυρώνονται και από άλλες πηγές -και κατά κύριο λόγο πηγές που έχουν την είδηση κατά προτίμηση όχι από λογαριασμούς του Τουίτερ.

  -  αναδημοσίευση από την Ελευθεροτυπία  (29/4)

   zoornalistas.blogspot.gr

 http://antikleidi.com

Νησιά του Αιγαίου: Από πού πήραν το όνομά τους;; (6)

Σαμοθράκη: (ή Σαμοθρηικίη) αναφέρεται και ως Αιθιονία, Αιθιοπία, Ηλεκτρίς ή Ηλεκτρία, Θρακία, Θρηικίη Σάμος, Κυρβάντιον. Λαμπρή, Λευκανία (ή Λευκασία), Λευκωνία, Λευκωσία (ή Λευκοσία), Μελίτη, Σάλαμος, Σάμος, Σαμος Θρακία, Σαόνησος (ή Σαόννησος ή Σαόνηση), Σαωκίς, Στρατηγίς, Τρωική Νήσος κ.ά. (βλ. ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ - ΙΕΡΑ ΝΗΣΟΣ - Γ. Λεκάκη, εκδ. Ερωδιός). Πριν εγκατασταθούν εδώ οι Σάμιοι ονομαζόταν και Δαρδανία - ποιητικό όνομα εκ του βασιλιά της Δαρδάνου. Το όνομα του νησιού προκύπτει από τη μυκηναϊκή λέξη σάμος (= ύψος) και άρα Σαμοθράκη σημαίνει Υψηλή Θράκη. 

Παραδίδεται και επώνυμος ήρωας, ο Σαμόθραξ, υιός του Διός. Το δε όνομα Σαωκίς προκύπτει από το αρχαίο ελληνικό ρήμα σάω (=σώζω), γιατί πράγματι η νήσος διέσωσε το ανθρώπινο γένος της περιοχής, μετά την καταστροφή που έφερε ο κατακλυσμός του Δαρδάνου. Αλλοεθνείς συγγραφείς του 15ου αι. λόγω αδυναμίας της γλώσσας τους να προφέρουν σωστά το όνομά της, την αναφέρουν απλώς ως Ki ή Samandraki ή Samarek. Επί ηγεμονίας των Γατελούζι η νήσος λεγόταν και πάλι παραφθαρμένα Mandrachi ή Sanctus Mandrachi.

Νησιά του Αιγαίου: Από πού πήραν το όνομά τους; (5)

Λειψοί: Σύμπλεγμα νησιών, μεγαλύτερο των οποίων είναι ο Λειψός ή Ληψός ή (η) Λειψώ. Πήρε το όνομά του από τα δύο κειψά (ελλιπή) κομμάτια που το απαρτίζουν.

Λέσβος: Ο Λέσβος ήταν γιος του Λαπίθη και έπλευσε από τη Θεσσαλία σε μια νήσο του Αιγαίου, όπου νυμφεύθηκε την Μήθυμνα, θυγατέρα του Μακαρέα, και ίδρυσε πόλη. Πόλη και νήσος πήραν το όνομά του. Πριν από την έλευση του βασιλόπουλου, το νησί λεγόταν Αιολίς, Λασίη, Ίσσα, Αιθώπη, Μυτωνίς, Πελασγία, ενώ ο θείος Όμηρος την αποκαλεί "Μάκαρος Έδος".

Το κάστρο στον Μόλυβο - Λέσβος

Γλωσσολογικώς η νήσος ετυμολογείται από τη λέξη λάσιος = πυκνός, δενδρόφυτος, πλήρης δασών, όπως και πράγματι ήταν .
Μήλος: Η νήσος Μήλος και η μηλιά πήραν το όνομά τους από τον Μήλο, έναν Δήλιο νέο, ο οποίος πήγε στον βασιλιά της Κύπρου, Κινύρα, όπου γνώρισε τον γιο του, Άδωνι, με τον οποίο συνδέθηκαν στενά, με παροιμιώδη φιλία. Ο Μήλος νυμφεύθηκε την Πελία, συγγενή του Αδώνιδος. Απέκτησαν έναν γιο, τον οποίο ονόμασαν επίσης Μήλο.

Μήλος - Κλέφτικο

Όταν ο πατέρας Μήλος πληροφορήθηκε τον θάνατο του Αδώνιδος, από τη λύπη του απαγχονίστηκε από ένα δένδρο που έκτοτε πήρε το όνομά του: Μήλος, μηλέα, μηλιά. Το ίδιο έκανε και η Πελία. Και η Αφροδίτη μεταμόρφωσε τον μεν Μήλο σε καρπό την δε Πελία σε πέλεια (=περιστέρα). Ο γιος Μ¨ηλος εστάλη με συνοδεία από την Κύπρο στη Δήλο και ίδρυσε πόλη σε μια παρακείμενη νήσο, που πήρε το όνομά του: Μήλος. Πρώτος εκεί δίδαξε την κουρά των αιγοπροβάτων, που για χάρη του ονομάστηκε μήλη, αλλά και την κατασκευή μάλλινων ενδυμάτων, και μήλο ονομάστηκε κάθε μικρό ζώο ή πρόβατο. 

Μύκονος: Το όνομα της Μυκόνου έλκει την καταγωγή του από τη ρίζα του ρ. μυκάομαι > μύζω, μυχθίζω, μυζήθρα, μυκηθμός, μύκησις, που σημαίνει πως εκεί υπήρχε μεγάλος αριθμός ζώων που μυκάζουν, άρα αιγοπροβάτων. Επομένως Μύκονος σημαίνει χώρα με έντονη αιγοπροβατοτροφία, κτηνοτροφία, άλλως πολύαιγος.

Κατ' άλλους, η νήσος ονομάστηκε από το μύδος / μύκος / μύσος, δηλαδή την πολλή υγρασία της.

Νάξος: ή Αξιά, είναι η μεγαλύτερη των Κυκλάδων νήσων και πριν ονομαστεί έτσι, λεγόταν Δία. Την αποίκησε πρώτος ο Νάξος, του Ενδυμίωνος ο γιος και τη μετονόμασε. 

Πορτάρα - η είσοδος του ναού του Απόλλωνος

Η αλήθεια του μύθου πρέπει να διασταυρωθεί και από την αλήθεια της γλώσσας. Πράγματι η Νάξος προκύπτει από το ρ. νάω / νήχω, που σημαίνει πλέω, κολυμβά, άρα Νάξος = η κολυμβώσα.

Νίσυρος: Η Νίσυρος (ή Νίσερο) δεν είναι παρά η πέτρα που απέσπασε ο Ποσειδώνας με την τρίαινά του από το ακρωτήριο Χελώνα της Κω και την πέταξε στον γίγαντα Πολυβώτη. Αυτός είναι που καταπλακωμένος, βαριανασαίνει και η ανάσα του βγαίνει καυτή από τους κρατήρες στο κέντρο του νησιού!

Γλωσσολογικά σημαίνει τη συρόμενη επί των υδάτων (από τις ρίζες νε- + συρ-). Ή από τη νήσο Σάρο, που βρίσκεται βόρεια της Καρπάθου (Νέα + Σάρος = Νίσυρος).

Οινούσσες: Οι Οινούσσες ή Αγνούσες είναι εννέα μικρά νησάκια μεταξύ Χίου και της απέναντι ασιατικής ξηράς. Πήραν το όνομά τους από το κύριο προϊόν τους, τον οίνο.

Πάρος: Περίφημη για τα λευκά μάρμαρά της, ονομάστηκε έτσι από το "παρά την άλα" (παραλία), παρά την θάλασσα,. αυτή που δίνει μάχη με τη θάλασσα και τα κύματα. Αλλά και γιατί ήταν πόρος - οδός πλοίων.

Πάτμος: Το νησί της Αποκαλύψεως ετυμολογείται από τη ρίζα πατ- (> πατέω) > πόντος, και σημαίνει πέρασμα.

Πάτμος

Συνεχίζεται...

Το Πάσχα εις τα Ιεροσόλυμα κατά τον τέταρτον αιώνα.

Υπό Χρυσοστόμου Παπαδοπούλου Αρχιεπισκόπου Αθηνών


Αρχαιοτάτη υπήρχεν εν τη εκκλησία εορτή η Επιφάνεια καλουμένη ή τα Επιφάνια, Θεοφάνεια ή τα Θεοφάνια, υποδηλούσα ου μόνον την κατά σάρκα γέννησιν του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, αλλά και την εν τω Ιορδάνη φανέρωσιν αυτού ως Θεού (1), τούτου δ' ένεκα συνεωρτάζοντο αι δύο εορταί, η της Χριστού γεννήσεως και η των Θεοφανείων, και μόλις από του τέλους του Δ' αιώνος επήλθεν ο χωρισμός των εορτών. Εν Ιεροσολύμοις επεβραδύνθη ο χωρισμός ούτος, ως καταφαίνεται εκ της κατά τον στ' αιώνα ειδήσεως Κοσμά του Ινδικοπλεύστου λέγοντος ότι «οι Ιεροσολυμίται... ταις Επιφανείοις ποιούσι την γένναν»(2), όντως δε σ.355 «Καίτοι γε ούπω δέκατόν εστιν έτος καθ' ον χρόνον έγραφεν η Συλβία, εν Ιεροσολύμοις συνεωρτάζετο έτι η εορτή των Χριστουγέννων μετά της Επιφανείας του Κυρίου τη 6 Ιανουαρίου, πρώτην δε φοράν από της ανευρέσεως του χειρογράφου αυτής εγνώσθη η είδησις, ότι επί 8 ημέρας επανηγυρίζετο η εορτή αύτη ως και η του Πάσχα και η της Πεντηκοστής (3). Ετελείτο δε η πανήγυρις αυτής εν Βηθλεέμ, όπου κατά την νύκτα εν τω Σπηλαίω της γεννήσεως ετέλει ο Επίσκοπος Ιεροσολύμων, επειδή η Βηθλεέμ λίαν μεταγενεστέρως είχεν ίδιον επίσκοπον (4), την λειτουργίαν. Συγχρόνως όμως επανηγυρίζετο η εορτή και εν τοις λοιποίς προσκυνήμασι, κατά τας τρεις πρώτας ημέρας εν τω Γολγοθά, την τετάρτην ημέραν επί του όρους των Ελαιών, την πέμπτην εν Βηθανία, την έκτην εν Σιών, την εβδόμην εν τω Ναώ της Αναστάσεως και την ογδόην εν τω του Σταυρού, συνέρρεε δε κατά τας ημέρας εκείνας άπειρον πλήθος εκ των πέριξ εις Ιερουσαλήμ διά τας πανηγύρεις των οκτώ ημερών. Κατά την διάρκειαν αυτών οι μοναχοί της Βηθλεέμ αδιαλείπτως ελιτάνευον εν τω Ναώ αυτής και ετέλουν τας καθωρισμένας τελετάς εν τω ιερώ Σπηλαίω (5). Μετά την ανωτέρω εορτήν, εν Ιεροσολύμοις εωρτάζετο τη 14η Φεβρουαρίου ή της Υπαπαντής εορτή, ήτις ήτο κατ' αρχάς επιτόπιος Ιεροσολυμιτική εορτή, επεκράτησε δ' εν μεν τη Δύσει τελευτούντος του ε' εν δε τη Ανατολή αρχομένου του στ' αιώνος (6). Κατ' αυτήν εν τω Ναώ της Αναστάσεως οι πρεσβύτεροι και ο Επίσκοπος ηρμήνευον το Ευαγγέλιον της ημέρας, ετέλουν δε την θείαν λειτουργίαν μετά Εκκλησιαστικής τάξεως ομοίας προς την του αγίου Πάσχα, ήτις ην όλως εξαιρετικώς πανηγυρική ως και σήμερον.

Οι Τελετές της Μεγάλης Εβδομάδος

Η Μεγάλη Εβδομάδα είναι η εβδομάδα πριν το Πάσχα, από την Κυριακή των Βαΐων μέχρι το Μεγάλο Σάββατο και ονομάζεται «Μεγάλη», γιατί τα γεγονότα όπου τελούνται και βιώνονται στους Ιερούς Ναούς είναι κοσμοσωτήρια για τον άνθρωπο. Γιορτάζονται με ξεχωριστό τρόπο σε όλη την Ελλάδα τα πανάρχαια έθιμά της αν και με μικρές διαφοροποιήσεις σε κάποιες περιοχές.

Η Μεγάλη Εβδομάδα αποτελεί διασκευή της εβραϊκής γιορτής «Άζυμα», που διαρκούσε επτά ημέρες και πιστεύεται πως ήταν αγροτική γιορτή. Διατηρούσαν την πίστη πως, όταν αρχίσει να χρησιμοποιείται η νέα σοδειά δεν πρέπει να υπάρχει κίνδυνος μόλυνσης από την παλιά ζύμη. Γι’ αυτό και κρατούσαν μια διακοπή 7 ημερών, όσες δηλαδή και οι ημέρες του Πάσχα. Αυτό μας θυμίζει και τις πληγές που θέριζαν τους Αιγύπτιους όπου, λίγες μέρες πριν από την Έξοδο, ο Μωυσής πρόσταξε στο λαό του: «Επτά ημέρες θα τρώτε άζυμα, από την πρώτη μέρα θα εξαφανίσετε το προζύμι από τα σπίτια σας, διότι όποιος φάει ένζυμα η ψυχή του θα εξολοθρευτεί».

Ανάσταση - Λαμπρή -Πασχαλιά

Καμία γιορτή στο Χριστιανικό ημερολόγιο δεν είναι πλουσιότερη σε συμβολισμό από το Πάσχα. Σε αντίθεση με τη θλίψη και το πένθος που καλύπτουν τη Μεγάλη Εβδομάδα, οι ακτίνες του ανατέλλοντος Ηλίου εξαγγέλλουν την Κυριακή του Πάσχα ότι ο Χριστός, Ανέστη.

Η Ανάσταση του Χριστού είναι το μεγαλύτερο γεγονός μέσα στην Ιστορία. Είναι αυτό που διαφοροποιεί τον Χριστιανισμό από οποιαδήποτε άλλη θρησκεία. Η «Ανάσταση του Χριστού» συμβολίζει τη θέωση, τη διάβαση από το θάνατο στη ζωή, συμβολίζει την ανάσταση της δικής μας ταπεινής υπόστασης, σημαίνει την ελπίδα για τη δική μας θέωση. Μέσω της Ανάστασης αποκτά άλλο νόημα η Ζωή και ο Θάνατος. Δεν είναι πλέον ο θάνατος το τέλος της παρούσας ζωής, αλλά ο προσωρινός αποχωρισμός της ψυχής από το σώμα, σαν ένας προσωρινός ύπνος. Ο Χριστός άνοιξε τις πύλες του Άδη, αναστήθηκε και μαζί Του ανάστησε τον Αδάμ και την Εύα ελευθερώνοντάς τους από την κατάρα του προπατορικού αμαρτήματος. Αναστήθηκε και τη φθορά της φύσης τη μετάλλαξε σε αφθαρσία. Μέσω της θυσίας του, στο σταυρό των τεσσάρων στοιχείων που συνθέτουν την ύλη, πήρε πάνω του τις αμαρτίες της ανθρωπότητας και, έδωσε μια ακόμη ευκαιρία για τη σωτηρία του δικού μας πνεύματος. Μέσω του δρόμου της αγάπης και της θυσίας μας έδειξε το δρόμο για την αθανασία, για την ελευθερία του Πνεύματος.

Νησιά του Αιγαίου: Από πού πήραν το όνομά τους; (4)

Κάλυμνος: Κάλυμνος ή Κάλυμνα είναι η παράφραση του αρχαίου ελληνικού ονόματος του νησιού, που ήταν Κάλυδνος ή Κάλυδνα. Αι Καλύδναι νήσοι πήραν το όνομά τους από τον γιο του Ουρανού, Κάλυδνο! Γλωσσολογικά, από το καλύπτω + ύδνη, δηλαδή αυτή που καλύπτουν τα κύματα.

Αναφερεται και ως Calamo (προφανώς από αδυναμία εκφοράς του ονόματός της) και Κλάρος (δηλ. δωρικά κλήρος), ίσως επειδή κληρουχία Δωριέων ήλθε πρώτη και κατοίκησε το νησί.
Κάρπαθος: Η νήσος έλκει την ονομασία της από την κάρπασο, τον λευκό ελλέβορο*, που αφθονεί σε αυτήν.

Κάρπαθος - Όλυμπος

Κάσος: Η Κάσος πήρε το όνομά της από τον Κάσο, τον πατέρα του Κλεόχου ή Κλεομάχου. Κατά καιρούς λεγόταν και Άμφις, Αστράβη και Άχνη.

 Γλωσσολογικά έλκει το όνομά της από τη ρίζα κασ- (κάσις = αδελφός, αδελφή, άνθρωπος ομοίας φύσεως ή προελεύσεως), αφού θεωρείται "αδελφή" της Καρπάθου.





Καστελόριζο: Το αρχαίο όνομα του νησιού Μεγίστη / Μεγίστα, οφείλεται στον πρώτο οικιστή του, τον Μεγιστέα. Το όνομα παραπέμπει και στο ότι είναι η μεγίστη νήσος της περιοχής της Λυκίας. Από τους αρχαίους συγγραφείς αναφέρεται ως Κισθήνη. 
Κάποτε η Σαλακία μετέφερε μέσα σε πατάρα (κίστη) τα συμβολικά πέμματα (γλυκίσματα) σε σχήμα τόξου, βελών και λύρας, προς τιμήν του θεού Απόλλωνα. Η κόρη άφησε κάποια στιγμή την κίστη, χωρίς να την προσέχει, για ν' αναπαυθεί. Την πήρε ο άνεμος και την έριξε στην θάλασσα. Η κόρη έφυγε κλαίγοντας για το σπίτι της. Τα κύματα ξέβρασαν την κίστη σε χερσόνησο, στην οποία υπήρχε πόλη, που ονοματίστηκε από την πατάρα - το θεϊκό σημάδι - Πάταρα, και η νήσος πλησίον αυτής, από την κίστη, Κισθήνη.

Καστελόριζο (στο βάθος η τουρκική Λυκία...)

Η βυζαντινή ονομασία του νησιού είναι Κάστελλος, Καστέλλι, Καστέλλος στα Ριζά. Αναφέρεται και Castello Rugio, Castel Rosso, Chateaux Royx, Chateaux Rouge, Castel Ruzzo και Russo (από τους κόκκινους βράχους στους οποίους οικοδομήθηκε και το κάστρο).
Αναφέρεται Καστελλόρουσον, Καστελλόροιζο καιΚαστελλόρουζο.
Οι Άραβες την έλεγαν Μαγιά ή Μαγιάς. Οι Τούρκοι Μεΐς (σαφώς αμφότερα παραφθορές του αρχαίου ελληνικού Μεγίστη).
Κέα: Η Κέα στα αρχαία ονομαζόταν Κέως, Κέω, Κεία και Κία (>λατ.Cea > ενετ. Zea > φραγκ. Zia-Τζια, Τζία, Τσεία, κατά τον 13ο αι.)
Έφερε και τα προσωνύμια Υδρούσα, Ευξαντίς, Κίανος, Μεροπίη και Σειρίη. Η νήσος αποικίστηκε από Αρκάδες, υπό τον ήρωα Αρισταίο (γιο του Απόλλωνα και της νύμφης Κυρήνης του Πηνειού), ο οποίος ίδρυσε στο νησί βωμό του Διός Ικμαίου (>ακμαίου < ρίζα ακ- > ακός, ακέστωρ = ο ιατρός, ο θεραπευτής > ακτίς κλπ), και πρόσφερε θυσίες στον Σείριο (Κύνα) και τον Κρόνιο Δία. Ο Ικμαίος Ζευς ήταν η προσωποποίηση των δροσερών ανέμων, της αναψυκτικής δρόσου και των βροχών. Ο ναός του ήταν, πιθανώς, όπου σήμερα τα ερείπια του Ι.Ν. του Αγ. Παντελεήμονος στα  Ελληνικά.

Έτσι μπορούμε να πούμε πως η Κέα είναι η νήσος των καυμάτων, της θεραπευτικής δύναμης του Ήλιου, αφού ο Αρισταίος ή Νόμιος ή Αγρεύς Ζευς κατέστη ποιμενική θεότητα, προστάτευε από την καταστρεπτική θερμότητα του Ηλίου, διαρκούντων των κυνικών καυμάτων. Αυτός, ως εφευρέτης της μελισσοκομίας, διέγνωσε πως το μέλι είναι θεραπευτικό κατά των εγκαυμάτων και είχε την ικανότητα να προσελκύει τους ετήσιους ανέμους, οι οποίοι δρόσιζαν από τα κυνικά καύματα.
Οι Τούρκοι την ονόμαζαν  Mourtedd (= νήσος αρνησιθρήσκων), επειδή κατοίκησαν εδώ κάποτε Μαρδαΐτες και υπήρξε κρησφύγετο πειρατών.
Κίμωλος: Η Κίμηλος / Κίμωλος, ήταν περίφημη για την κιμωλία γη της, την οποία οι αρχαίοι μεταχειρίζονταν ως σαπούνι για τον καθαρισμό των ενδυμάτων και το ξύρισμα της γενειάδας. Πήρε το όνομά της από το λευκό χρώμα, που έχουν τα παράλιά της: Κίμωλος ή και Κιμωλός και Κιμωλία < κιμωλία + λευκή γη, γύψος.

Το όνομά του το νησί το οφείλει στον Κίμωλο, πρώτο οικιστή του, σύζυγο της Σίδης, του Ταύρου. Πέρα από τη μυθολογική - ιστορική ετυμολογία, υπάρχει και αυτή που προσιορίζει επακριβώς τα χαρακτηριστικά κάθε τόπου και όσον αφορά την Κίμηλο / Κίμωλο η λέξη συνίσταται από τη ρίζω κι- (που δίνει λέξεις σχετικές με την κίνηση, όπως κίων, κίνησις, κινητήρ κ.λπ.) και τη Μήλο, που είναι το πλησιέστερο στην Κίμωλο νησί. Με άλλα λόγια, η Κίμηλος είναι η κινηθείσα Μήλος, δηλαδή ένα κομμάτι της Μήλου που κάποτε "κινήθηκε", αποκόπηκε απ' αυτήν και έγινε ένα ξεχωριστό νησί. Και αυτό το επιβεβαιώνει και η γεωλογία. Αναφέρεται και ως Εχινούσα (= νησί των αχινών), Κιμωλίς, Cimolis, Chimoli, Liminoz, Chimuli, Cimelos, Kimilo,αλλά και Κύμηλος ή (το) Κίμωλο ή (το) Κίμουλο. Επίσης  Cretosam, δηλαδή εκ της κρητίδος γης. Σε πορτολάνους του 1318 η νήσος μαρτυρείται ως Argentara (= ασημένια), από την ελληνική λέξη άργος (>άργυρος) = λευκός. Και Argentiera, Argentera, Αντζεντιέρρα. 
Κρήτη: Η μεγαλόνησος Κρήτη πήρε το όνομά της από τους Κορύβαντες Κουρήτες, που ήταν οι κρύβαντες (αυτοί που έκρυψαν) τη γέννηση του Διός, για να μην τη μάθει ο Κρόνος και φονεύσει τον νέο θεό. Παλαιότερα λεγόταν Ιδαία, από την επικράτηση εδώ των Ιδαίων θεοτήτων (εξ ου και Ίδη ο Ψηλορείτης).

Ταυροκαθάψια στην Μινωϊκή Κρήτη

Λεγόταν και Μακάρων νήσος.
Γλωσσολογικά η ρίζα της είναι η καρ-> κρα- (>κράτος), άρα Κρήτη = η κρατούσα, η κραταιά, η ισχυρή. Και ότως η Κρήτη ήταν κάποτε παγκόσμια θαλασσοκράτειρα.
Κύθνος:  Στην αρχαιότητα το νησί ήταν γνωστό ως Αφιούσα, Θηραμνία, Θερμία κ.ά. ονόματα σχετικά με τις θερμές ιαματικές πηγές του. Κύθνος ονομάστηκε από τον Κύθνο, αρχηγό των Δρυόπων, οι οποίοι ήλθαν εδώ από την Εύβοια (στην οποία είχαν μεταβεί από την κοιτίδα τους την Πίνδο).

Κύθνος

Γλωσσολογικά, η ρίζα του ονόματος είναι η υδ- > Fυδ- > κυδ- > κυθ- και σημαίνει κυματόεσσα.
Κως: Το νησί πήρε την ονομασία του από την αρχαία ελληνική λέξη κώας, κως (< κωFος > κύφος, κωβαίος, καβούρι, κάβος, κάβα, κάβειροι κλπ > αγγλ. cave = σπηλιά, σπήλαιο, σπηλαιώδες, ή ό,τι έχει σχήμα σπηλαίου.

Κως - το κάστρο της Νερατζιάς

Συνεχίζεται...






* Οι ελλέβοροι είναι φυτά ποώδη με ρίζωμα πολυετές, που ζουν στα ορεινά. Ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τις ανεμώνες και τις νεραγκούλες, είναι φυτά δηλητηριώδη, που περιέχουν τα τοξικά γλυκοζίδια ελλεβορεΐνη και ελλεβορίνη. 

 Με το φυτό αυτό, σύμφωνα με τον μύθο, ο Μελάμπους, ο γιατρός των θεών, θεράπευσε τις κόρες του βασιλιά του Άργους Προίτου (Προιτίδες), που είχαν πάθει παράκρουση και νόμιζαν πως ήταν αγελάδες (μοσχίδες), και στη συνέχεια πήρε για σύντροφό του μια από αυτές. Από τα ένδεκα είδη ελλέβορου που υπάρχουν σε όλη την Ευρώπη, στην Ελλάδα φυτρώνει μόνο το ένα, ο Ελλέβορος ο κυκλόφυλλος (Helleboros cyclophyllos).  

Βρες το λάθος

Ελενα Ακρίτα   | 

Φταίει ο Παπανδρέου. Φταίει ο Καραμανλής. Φταίει ο Σημίτης. Φταίει ο Μητσοτάκης. Φταίει ο Ανδρέας Παπανδρέου. Φταίει ο Κωνσταντίνος Καραμανλής. Φταίει η χούντα. Φταίει η Αποστασία. Φταίει ο Εμφύλιος. Φταίει ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος. Φταίει ο Α' Παγκόσμιος Πόλεμος. Φταίει η Τουρκοκρατία.

Φταίνε. Φταίμε;

 

Εμείς όλοι ευθύνες δεν έχουμε; Καθόλου; Αθώοι του αίματος; Αμέτοχοι του εγκλήματος; Τουρίστες στην ίδια μας τη χώρα; Μετανάστες στην ίδια μας τη ζωή; Καμιά ευθύνη; Κανένα σφάλμα; Καμιά πατάτα; Τίποτα;

Κι όμως... Αν τα βάλουμε κάτω, δεν βγαίνουν τα κουκιά. Μια χώρα δεν αυτοαναφλέγεται ερήμην των πολιτών της. Κι ας μην το πιάσουμε από τον Κιουταχή. Ας το πιάσουμε από την τελευταία 20ετία. Απ'  την εποχή της ροζ τσιχλόφουσκας.

 

Τότε, η «Μαντάμ Σουσού» του Δημήτρη Ψαθά έζησε ιστορικές - και υστερικές - στιγμές. Γιατί περί μαζικής υστερίας επρόκειτο. Η μαντάμ Σουσού και η μαντάμ Λουσού, χέρι χέρι, ψωνίζανε σαν να μην υπάρχει αύριο. Καταναλώνανε σαν να κρέμεται η ζωή τους από ένα βλαχομπαρόκ lifestyle. Βρες το λάθος.

Μισθωτοί συμπεριφέρονταν ως Κροίσοι. Παλιά, αγόραζαν αμάξι για να κάνουν τη δουλειά τους. Οχι για να κάνουν φιγούρα στον γείτονα. Αλλά, βλέπεις, είναι πολλά τα κυβικά, Αρη! Ξεκολλήσανε το «Η Παναγιά μαζί σου» και «Μπαμπά μην τρέχεις» και βάλανε το τρέντι γούρι από το τρέντι μαγαζί. Βρες το λάθος.

 

Παντρεύανε τα παιδιά τους; Δεξιώσεις, μπουφέδες, τούρτες, σαμπάνιες, χλίδα... Ζωτικά ψεύδη: «Οσα στερηθήκαμε εμείς, να τα δώσουμε στο παιδί μας». Στο παιδί μας που παντρεύτηκε άρχοντας και σήμερα είναι άνεργο. Ο ξυπόλητος πρίγκιπας. Βρες το λάθος.

 

Τα χρόνια της φούσκας του χρηματιστηρίου κάποιοι αγόραζαν ό,τι βρίσκανε μπροστά τους. Πληρώνανε όσο όσο! Οσο πιο ακριβό τόσο πιο καλό. Πουλιέται; Το αγοράζω. Το δίνεις; Το παίρνω! Βρες το λάθος.

Οι τράπεζες σε κυνηγούσαν από πίσω με πιστωτικές κάρτες και προεγκεκριμένα δάνεια. Κάθε τρεις και λίγο, ραβασάκι: «Επειδή είστε καλός πελάτης σάς εγκρίνανε 6.000, 10.000, 20.000». Επειδή είστε καλός πελάτης. Επειδή είστε καλός άνθρωπος. Επειδή έχετε ωραία μάτια. Επειδή μια ζωή την έχουμε κι αν δεν τη γλεντήσουμε τι θα καταλάβουμε τι θα καζαντίσουμε. Βρες το λάθος.

Θυμάμαι παλιά διαφήμιση τράπεζας στην οποία το ζευγάρι έπαιρνε δάνειο για να πάει χλιδάτες διακοπές. Επαναλαμβάνω: ΔΑΝΕΙΖΕΣΑΙ ΓΙΑ ΝΑ ΠΑΣ ΣΤΙΣ ΜΑΛΔΙΒΕΣ! Οχι για να ρίξεις λεφτά στο μαγαζί. Οχι για να βοηθήσεις το παιδί στις σπουδές. Οχι για να πληρώσεις τη δόση του σπιτιού. Για να πας στους κοκοφοίνικες να λιάζεσαι. Βρες το λάθος.

 

Και το κράτος από κοντά! Να σιγοντάρει, να ενθαρρύνει, να σπρώχνει στην καταστροφή. Ελλάδα, η απόλυτη μαντάμ Λουσού! Πρώτο βραβείο στη Γιουροβίζιον. Πήρε φωτιά το Κορδελιό. Πανηγύρια, εκδηλώσεις, δεξιώσεις, πάρτι, χαμός. Τι έμεινε από όλα αυτά; Μια ξεβαμμένη παγέτα από το φόρεμα της συμπαθέστατης Παπαρίζου. Να μας θυμίζει το μηδέν. Το απολύτως τίποτα. Βρες το λάθος.

Ασε τις χαρές, τις αγκαλιές, τα φιλιά της Γιάννας Αγγελοπούλου με τον Δημήτρη Αβραμόπουλο, όταν ανέλαβε η Ελλάδα τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Που μας κοστίσανε τη μάνα ΜΑΣ και τον πατέρα ΜΑΣ. Θα ξεχάσω εγώ τους Καλατράβες που πλακώσανε και μας πήραν και τα σώβρακα; Τους τρελούς μισθούς που δόθηκαν αβέρτα κουβέρτα; Τους «ημετέρους» που κάναν σουλάτσο στα δικά μας λεφτά; Τις ασύλληπτες κατασκευές, στάδια, κολυμβητήρια, ολυμπιακά χωριά - που τώρα ρημάζουν στη μέση του πουθενά; Θα ξεχάσω που σκοτώνονταν Σημίτης με Καραμανλή ποιος θα πρωτοχρεωθεί την επιτυχία; Βρες το λάθος.

Αποδείξεις δεν ζητούσαμε. Είναι γεγονός. Οπως γεγονός είναι πως δεν φταίγαμε - τουλάχιστον όχι στον βαθμό που μας εγκαλούν. Αν ζητούσες απόδειξη από υδραυλικό - δεν ξαναπάταγε στο σπίτι σου ο υδραυλικός. Τόσο απλά. Αν ζήταγες απόδειξη από τον γιατρό - δεν ξαναρχόταν ο γιατρός. Τόσο απλά. Αν ζήταγες απόδειξη από ηλεκτρολόγο - δεν ξανάβλεπες ηλεκτρολόγο. Τόσο απλά: Εμενες στα μαύρα σκοτάδια, με ξεχειλισμένο καζανάκι και 40 πυρετό. Τόσο απλά!

 

Βρες το λάθος στα ρουσφέτια. Εχω έναν θείο που θα με διορίσει στο Δημόσιο. Εναν γείτονα που θα φέρει το παιδί από τον Εβρο. Εναν που θα τον λαδώσω να μου βγάλει τη σύνταξη που δεν δικαιούμαι. Εναν κουμπάρο στην Πολεοδομία που θα κάνει τα στραβά μάτια στο αυθαίρετο. Εχω... έχεις... έχει... Ρουσφέτι, μέσο, δόντι, βύσμα. Κι όποιος δεν έχει, την πάτησε. Το παιδί του θα υπηρετήσει στον Εβρο, θα μείνει άνεργο, το αυθαίρετο θα το φάει η μαρμάγκα και η σύνταξη δεν θα βγει ποτέ. Ετσι γυρίζουν τα γρανάζια αυτής της μηχανής. Βρες το λάθος.

 

Τους ψηφίσαμε. Βρες το λάθος. Τους πιστέψαμε. Βρες το λάθος. Μπρος στα μάτια μας η αλήθεια κι εμείς εθελοτυφλούσαμε. Στρουθοκαμηλίζαμε. Βρες το λάθος.

Μπουκάραμε στην κρεβατοκάμαρα, πιάναμε τον άντρα μας με μια άλλη. Κι αντί να τα βάλουμε με αυτόν, ξεμαλλιάζαμε αυτήν. Βρες το λάθος.

Για το κραγιόν στο πουκάμισο δεν φταίει αυτή που το έβαλε. Φταίει αυτός που την ενθάρρυνε. Και μετά αναρωτιόμαστε γιατί πήραμε διαζύγιο; Βρες το λάθος.

 

Με λίγα λόγια... Φταίνε οι πολιτικοί που τα κάνανε σκατά...

Φταίμε εμείς που τους το επιτρέψαμε.

Που τους το επιτρέπουμε. Ακόμη. Και σ' αυτό το τελευταίο - κυρίως σ' αυτό - βρες το λάθος!

Νησιά του Αιγαίου: Από πού πήραν το όνομά τους; (3)

Είναι χαρακτηριστικό πως τα τοπωνύμια των Κυκλάδων μας παραδίδουν το πώς τα νησιά αυτά γεννήθηκαν και είναι αποθραύσματα μεγάλων σεισμών και γεωλογικών αναταράξεων που συνέβησαν κάποτε στην περιοχή.
Δήλος: Το ιερό νησί του Απόλλωνα. Η ονομασία του συνδέεται με τη μυθική γέννησι του θεού. Νησί που να έδινε γη στην άνομη γέννα της Λητώς δεν υπήρχε, αφού καμιά χώρα δεν ήθελε να έχει τις κατάρες της Ήρας. Τότε, ο Ποσειδώνας με την κοσμική τρίαινά του ανατάραξε τα νερά της θάλασσας, και μια γη, που έως τότε ήταν άδηλος (αφανέρωτη) εμφανίστηκε, δηλαδή έγινε δήλος (δηλωμένη, φανερή, ορατή). Και αυτή η νέα γη πρόσφερε καταφύγιο στην καταδιωκόμενη Λητώ, για να γεννήσει τα παιδιά του Δία.

Τα άλλα νησιά τότε, έτρεξαν γύρω της και κύκλωσαν τη γενέτειρα του Απόλλωνα (και της Αρτέμιδος) κι έτσι δημιουργήθηκαν οι Κυκλάδες. Τις Κυκλάδες και άλλα τέτοια νησαία συμπλέγματα τις αποκαλούσαν και Σποράδες, γιατί το ένα νησί είναι κοντά στο άλλο, "σαν σπέρματα καταβληθέντα". Στην αγορά των αρχαίων Αθηνών, ονομαστά ήταν τα ορτύκια της Δήλου. Άλλωστε γι' αυτόν τον λόγο η ιερά νήσος λεγόταν και Ορτυγία / Ωρτυγία. 
Άλλο όνομά της ήταν Αστερία. 

Παραλία στη Δονούσα

Δονούσα: Η Δονούσα ετυμολογείται από το ρήμα δονέω, λόγω της σεισμογένεσής της. Σημαίνει και η ταραγμένη από δίνες.
Ηρακλειά: (Ηράκλεια στα αρχαία χρόνια) είχε περίφημο ναό της Τύχης (Τυχαίον). Απ'  αυτόν σώζονται ερείπια οχυρού, εντός του οποίου βρισκόταν ο περίφημος ναός του Λοφίτου Διός. Στο νησάκι σώζονται ακόμη ερείπια πύργου οικοδομημένου με μεγάλους τετραγωνικούς λίθους, που οι ντόπιοι το λένε "κάστρο του Ηρακλή", γιατί, κατά τη φαντασία τους, μόνον αυτός θα μπορούσε να οικοδομήσει τέτοιους λίθους! 

Ηρακλειά

Στα αρχαία χρόνια, ηράκλεια λίθο ή απλώς ηράκλεια ή ηρακλεία λίθο έλεγαν τον μαγνήτη. Επίσης αναφέρεται και ένα φυτό με το όνομα ηρακλείων μήκων, ίσως η νυν λεγομένη γρατιόλη η φαρμακευτική ή η σιληνή η φυσκώδης.
Η Ηρακλειά λέγεται λαϊκά και παραφρασμένα και Αρακλειά και Ρακλειά. Στα αρχαία κείμενα αναφέρεται και ως Όνος. 
Θάσος: Η νήσος Θάσος ονομάστηκε έτσι από το θάσος/δάσος της, δηλαδή το δασύ έδαφός της. Και όντως ήταν όλη ένα πευκόδασος.

Ιστορικά ετυμολογείται από τον Θάσο, γιο του Ποσειδώνα (ή του Αγήνορος), που ήταν και ο θεμελιωτής της. Παλαιότερα λεγόταν και Αερία ή Αιθρία. Αλλά και Χρυσή, από τα πολλά χρυσωρυχεία της. Ήταν άλλωστε ονομαστή από την αρχαιότητα για τα μεταλλεία της, που ανάγονται στο 100000 π.Χ.
Θήρα: Πανέμορφο νησί των Κυκλάδων, που πριν το αποικήσει ο Λακεδαιμόνιος Θήρας, λεγόταν Καλλίστη. Ο Θήρας, γιος του Αυτεσίωνος (εκ Καδμείας Θηβών, εγγονός του Τισαμενού και απόγονος του Θερσάνδρου), ήταν αρχηγέτης των Αιγειδών στη Σπάρτη. Με Λακεδαιμονίους και Μινύες μετοίκησε στη Θήρα. 
Το όνομα αυτό, πέραν της αλήθειας της ιστορίας, συνάδει και με ένα γεωλογικό χαρακτηριστικό, αφού η ρίζα του ονόματος του νησιού είναι θηρ- από την οποία προκύπτουν οι λέξεις θηρεύω, θηρίον (=άγριο ζώο>πάνθηρ). Έτσι, πάνσοφα, πίσω από το όνομά της κρύβεται η γνώση ότι σ' αυτό το νησί κατοικεί ένα ιδιαίτερο θηρίο, που δεν είναι βέβαια άλλο από το ηφαίστειό της...

Αργότερα επί Ενετών επικράτησε το Σαντορίνη, εξαιτίας ενός μικρού εκκλησιδίου της Αγ. Ειρήνης. 
Θηρασιά: Η Θηρασία ή Θηρασιά είναι ό,τι λέει το όνομά της: ένα κομμάτι της Θήρας, αφού άσος και ασία στα αρχαία ελληνικά σημαίνει ο μεγάλος τόπος (εξ ου και Ασία η ήπειρος κλπ).

Ίος: Η Ίος (ή Νιος) πήρε το όνομά της από το ίον, το άνθος της βιολέτας και του μενεξέ, που έχει ιώδες χρώμα. Και πράγματι η Ίος έχει μενεξεδένια  (ιώδη) βουνά... "Χώμα νοτισμένο από αρχαία ρέμβη" έλεγε ο Ελύτης για το χώμα της Ίου, ιερό νησί αφού εδώ ετάφη ο Όμηρος...

Άλλη ετυμολογία θέλει την Ίο να ονοματίζεται από το ιός (=δηλητήριο), επειδή το νησί, καθώς και τα παρακείμενά του, έχουν πολλά ιοβόλα φίδια.



Συνεχίζεται....

Νησιά του Αιγαίου: Από πού πήραν το όνομά τους...(2)

Αγαθονήσι: Αυτός ο παρθένος τόπος κατοικείται από την αρχαιότητα. Είχε διάφορες ονομασίες, μέχρι τη σημερινή, η οποία υποδηλώνει την καλοσύνη των κατοίκων του.

Αγαθονήσι

 Στα αρχαία χρόνια λεγόταν Υετούσσα, Τραγαία και Τραγιά και αργότερα Γάϊδαρος και Γαϊδουρονήσι, από το σχήμα του που μοιάζει με καλπάζοντα γάϊδαρο.