Σάββατο, 14 Ιουλίου 2018

Ιούλιος ή Ιούλης ή Γιούλης, Γ'

Άπό τς 19 - 21 Ιουλίου οι Ρωμαίοι γιόρταζαν τα Λουκάρια, πανάρχαια γιορτή αγνώστου περιεχομένου.
Φουρινάλια
Από τις 20 - 30 Ιουλίου στη Ρώμη γιόρταζαν τις γιορτές Λουντί Βίκτορι Καίσαρις προς τιμήν του αυτοκράτορος Ιουλίου Καίσαρος, με αρματοδρομίες και θεατρικούς αγώνες - διαγωνισμούς.
Στις 7 Εκατομβαιώνος (περί τις 22 Ιουλίου) γιορτάζονταν τα Εκατόμβαια, με εκατόμβες, προς τιμήν του Εκατομβαίου Διός και του Εκατομβαίου Απόλλωνος.
Η 23η Ιουλίου ήταν για τους Ρωμαίους επίσημη αργία για τους λιμενεργάτες, όταν γιόρταζαν τα Νεπτουνάλια, προς τιμήν του θεού Νεπτούνους.
Την 25η Ιουλίου γιόρταζαν τα Φουρινάλια προς τιμήν της αυτόχθονης ιταλικής θεάς Φουρίνα (έφορος του Κάτω Κόσμου, προστάτιδα των κρηνών)
Στις 12 Εκατομβαιώνος (περί την 27η Ιουλίου) γιορτάζονταν τα Κρόνια, όπου προσέφεραν κοινές ευχαριστήριες θυσίες στον Κρόνο και τη Ρέα "για τη λήξη της συγκομιδής".
Κρόνια

22 Ιουλίου: Της αγίας Μαρκέλλας γιορτάζει όλη η Χίος και δη η Βολισσός. Η "Χιοπολίτις" οσία τιμάται ως προστάτης του νησιού με λαμπρά πανηγύρια.  Η Χία αγία έζησε περί το 1500, αλλά για πολλούς πρόκειται για το ίδιο πρόσωπο με την αγία Μαρκέλλα τη ρωμαία, την οποια πιθανόν να εισήγαγαν Ενετοί στη Χίο και να ίδρυσαν πρώτοι ναΐδριό της εκεί. Το μοναστήρι της, με την καταπληκτική αμμουδερή παραλία του, βρίσκεται 6 χλμ από την ορεινή Βολισσό. Λένε ότι η παραλία είναι γεμάτη σκορπιούς που εξαφανίζονται την ημέρα της γιορτής της. Παίρνοντας κανείς το μονοπάτι μετά την παραλία θα βρεθεί σε ένα σημείο που αναβλύζει ζεστό βαθυκόκκινο νερό, οι ντόπιοι δε λένε πως εδώ σκοτώθηκε η αγία.
Λέγεται ότι ο πατέρας της την ερωτεύτηκε, όταν δε αυτή το αντιλήφθηκε κατέφυγε στο βουνό. Αυτός την κυνήγησε, έβαλε φωτιά στα βάτα που κρυβόταν η κόρη και την χτύπησε με τόξο. Εκείνη πληγωμένη παρακάλεσε το θεό να την κρύψει, όταν άνοιξε ένας βράχος και την έκλεισε σφιχτά μέσα του μέχρι τη μέση, ώστε να μην μπορέσει ο πατέρας να ικανοποιήσει την επιθυμία του. Μανιασμένο θεριό εκείνος την έφτασε, έκοψε τους μαστούς της και τους πέταξε στο βουνό, μετά έκοψε το κεφάλι της και το πέταξε στη θάλασσα. Φεύγοντας ανικανοποίητος, έπεσε κεραυνός και τον διαμέλισε.
Την ίδια ημέρα, της Μαρίας Μαγδαληνής τηρείται νηστεία με την κατάλυση κρασιού και λαδιού. Το ίδιο και την 25η, στην κοίμηση της Αγίας Άννης.
26 Ιουλίου: Η αγία Παρασκευή προετοιμάζει τους χριστιανούς για τους ουρανούς. Της τάζουν για τις παθήσεις των ματιών, είναι προστάτιδα των αναπήρων. Γενικά πιστεύεται πως η αγία Παρασκευή και ο άγιος Παντελεήμονας θεραπεύουν όλες τις αρρώστιες.Εξ ού και "κουτσοί, στραβοί, στην αγιά Παρασκευή ή στον άγιο Παντελεήμονα". Ιδιαίτερα αγαπητοί άγιοι στη Μακεδονία. Η "αγία του διπλού φωτός" γεννήθηκε ημέρα Παρασκευή σε προάστιο της Ρώμης, από ευσεβείς χριστιανούς γονείς. Έλαβε σπουδαία μόρφωση που με τη διδασκαλία της "άνοιγε τα μάτια του κόσμου, έπαιρνε το (πνευματικό) σκοτάδι και έδινε το φως" εξ ου και προστάτιδα των ματιών. Συνελήφθη, κακοποιήθηκε και θανατώθηκε το 140. Ο λαός την λέει και φαρμακίστρια και φαρμακιστερή..
27 Ιουλίου: Τον άγιο Παντελεήμονα, που τον λένε και απλά Ελεήμονα, έχουν για ιαματικό άγιο, γιατί ήταν γιατρός που τους πάντες θεράπευε και ελεούσε άνευ αμοιβής. Πιστεύεται ότι ειδικεύεται στις θεραπείες των παραμορφωμένων σωμάτων και των τυφλών. "κουτσοί, στραβοί, όλοι στον άγιο Παντελεήμονα" λένε σε Λέσβο, Ήπειρο και αλλού. Στην Κεφαλονιά "όπου κουτσός κι όπου στραβός τσίρος και γόμπος και σπανός, στον άη Παντελεήμονα.
Γεννήθηκε στη Νικομήδεια. Ασπάστηκε τον χριστιανισμό από νέος και κατόπιν σπούδασε ιατρός. Γι αυτό και ο λαός μας τον λέει απλά φαρμακολιά. Ως γιατρός ευεργετούσε, χωρίς να αμείβεται πλήθος ασθενών. Έκανε θαύματα και ελεούσε. Γι' αυτό και από Παντολέων, που ήταν το πραγματικό του όνομα, ο κόσμος τον φώναζε Παντελεήμονα. Μαρτύρησε το 305 επί βασιλείας Μαξιμιανού.
Το 1830 εμφανίστηκε ένας περίεργος άνθρωπος στο Άστρος Κυνουρίας, που διέδιδε ότι ήταν ο άγιος Παντελεήμονας. Φυσικό ήταν η φήμη του γεγονότος να εξαπλωθεί σύντομα και να συρρέουν πλήθη να τον δουν... Ο άγνωστος βέβαια δεν έκανε κανένα θαύμα οι πιστοί απογοητεύτηκαν αλλά δεν τον κυνήγησαν κιόλας...

Ιούλιος Α' μέρος: http://eismnimin.blogspot.com/2018/07/blog-post.html
Ιούλιος Β΄μέρος : http://eismnimin.blogspot.com/2018/07/blog-post_10.html


ΤΑΜΑΤΑ και ΑΝΑΘΗΜΑΤΑ - Γ. Λεκάκη

Τρίτη, 10 Ιουλίου 2018

Ιούλιος ή Ιούλης ή Γιούλης, Β'

Στις 30 Σκιροφοριώνος (περί την 14η Ιουλίου) γιορτάζονταν τα Διισωτήρια προς τιμήν του Σωτήρος Διός και της Σωτείρας Αθηνάς, στο Διισωτήριο Ιερό στον Πειραιά. Γινόταν πομπή και αγώνες νέων. Τέλος οι άρχοντες θυσίαζαν στην Αγορά της Αθήνας και στους δύο θεούς για την καλοχρονιά, γιατί η επόμενη ήταν η πρωτοχρονιά των Αθηναίων.
Την 15η Ιουλίου ξεκίναγε ο πρώτος μήνας του νέου έτους, ο Εκατομβαιών, για τους Αθηναίους - όμοια τον έλεγαν και οι Δήλιοι. Σε άλλες περιοχές ο μήνας αυτός ονομαζόταν Απελλαίος (Δελφούς) ή Απελλαιών (Τήνο), Φυλλικός (Θεσσαλία), Ιπποδρόμιος (Λαμία, Βοιωτία), Γορπιαίος (Μακεδονία), Πάναμος (Ρόδο) ή Πάνημος (Μίλητο), Αζόσιος (Επίδαυρο), Υακίνθιος (Σπάρτη), Θυίος (Αιτωλία), Πελυσιών (Σάμο), Μιλτοφοριών (Αμοργό), Βασίλιος (κρήτη) κ.ά.
Την ίδια μέρα οι Ρωμαίοι γιόρταζαν τις Ιδές, για τον θεό Ιούπιτερ. Επίσης γινόταν και η επίσημη ιππική πομπή Τρανσβέκτιο Εκουίτουμ, που ξεκινούσε από το Φόρουμ και κατέληγε στο Καπιτώλιο.
Οι Αρμένιοι γιορτάζουν το Βορτεβόρ, την παραδοσιακή τους γιορτή κατά τη διάρκεια της οποίας μικροί - μεγάλοι μπουγελώνουν και μπουγελώνονται, προκαλώντας έτσι τον καιρό για βροχές, έθιμο που οι ρίζες του χάνονται στα βάθη των αιώνων.
17 Ιουλίου και ο λαός μας τάζει στην αγιά Μαρίνα για να μαραθούν τα σπιθουράκια κάποιου από την ιλαρά. Γενικώς της τάζουν για τα μαραμένα (καχεκτικά) μωρά. Αντίθετα στην Κάσο πιστεύουν ότι η αγία μαραίνει τα μωρά και γι' αυτό οι νέες μητέρες δεν εργάζονται αυτή τη μέρα. Στις Καλυθιές Ρόδου της τάζουν για να ξεματιαστεί κάποιος, γιατί πιστεύουν ότι η αγιά Μαρίνα "μαραίνει τα κακά μάτια". Στι Χίο την έχουν προστάτιδα των ναυτικών, επειδή marina στα ιταλικά σημαίνει λιμάνι. Το Δεμάτι της Ηπείρου, μετά τη θεία λειτουργία, θυσιάζουν βόδι. Ο ιερέας διαβάζει το ζώο και η θυσία γίνεται σε βόθρο τον οποίο ανοίγουν γι' αυτήν την τελετή, στην αυλή της εκκλησίας. Στη Θράκη κόβουν το πρώτο σταφύλι και αλλού τα πρώτα σύκα, γι' αυτό λένε "της αγίας Μαρίνας σύκα και του άη Λια σταφύλι".
Η αγία Μαρίνα ήταν κόρη μη χριστιανού ιερέως από την Πισιδία της Κιλικίας (3ος αι.) που διδάχτηκε από μικρή τον χριστιανισμό από την παιδαγωγό της και γι' αυτό συνελήφθη από τον ηγεμόνα Ολύμβριο, βασανίστηκε και αποκεφαλίστηκε. Το παλαιότερο συναξάρι της την θέλει κυνηγό σαν την Άρτεμη. Οι Τούρκοι της Καππαδοκίας την λένε Ζεπίλ γιζ (παρθένος κόρη) και την θεωρούν προστάτιδα των ποιμνίων τους.

Δευτέρα, 2 Ιουλίου 2018

Ιούλιος ή Ιούλης ή Γιούλης, Α'


Ονομάστηκε προς τιμήν του Ιουλίου Καίσαρος, του μεταρρυθμιστού του ρωμαϊκού ημερολογίου (γενέθλια 7/7) από τον Αντώνιο.
Βαν Γκογκ, 1880
Μουσείο d orsay
Τον λένε και Γυαλιστή ή Γυαλινό επειδή γυαλίζει (=ωριμάζει) τα σταφύλια και τα σύκα... 
Οι ροδίτες τον λένε Φουσκομήνα ή Χασκομήνα, επειδή φουσκώνουν τα σύκα και χάσκουν από ωρίμανση.
Οι κυκλαδίτες, δωδεκανήσιοι και κρητικοί τον λένε Δευτερογιούλη.
Στη Σωζόπολη τον λένε Αηκερακίτη ή Αγιοκυριακίτη (γιορτή της αγ. Κυριακής)
Στην Αιτωλία τον λένε Αηλιά ή Αγιολλιά (γιορτή πρ. Ηλία)..
Ο Ιπποκράτης σε βυζαντινή εικόνα
Χθες, πρωτομηνιά γιόρταζαν οι άγιοι Ανάργυροι, Κοσμάς και Δαμιανός, σήμερα δε γιορτάζεται η κατάθεση της εσθήτος της Θεοτόκου.
Την 5η Ιουλίου οι Ρωμαίοι γιόρταζαν τα Ποπλιφούτζια (Poplifugia = αναχώρηση του λαού), γιορτές που ήταν αφιερωμένες μάλλον στον θεό Ιούπιτερ και μάλλον ο λαός αναχωρούσε από τις πόλεις και έκανε πανηγύρια και καθαρμούς στις εξοχές.
Από τις 6 - 13 Ιουλίου οι Ρωμαίοι γιόρταζαν τις γιορτές Λουντί Απολλινάρες (Ludi Apollinares) που γίνονταν αγώνες με άρματα και με θεατρικές παραστάσεις προς τιμήν του θεού Απόλλωνος.
7 Ιουλίου, εορτή της αγίας Κυριακής. Ήταν κόρη του Δωροθέου και της Ευσεβείας, επί Διοκλητιανού, οι οποίοι δεν είχαν παιδί και παρακαλούσαν τον Θεό να τους χαρίσει ένα, το οποίο ήρθε στον κόσμο ημέρα Κυριακή (γι' αυτό και πήρε αυτό το όνομα). Συνελήφθησαν όμως και οι τρεις κατά τους διωγμούς και οι μεν γονείς εστάλησαν στον έπαρχο Μελιτινής Αρμενίας, Ιούστο, η δε νεαρή Κυριακή στον καίσαρα Μαξιμιανό Νικομηδείας, ο οποίος τη δέρνει, η Κυριακή δεν μεταπείθεται να αλλαξοπιστήσει και τη στέλνει στον έπαρχο Βιθυνίας Ιλαριανό, που την διατάζει να θυσιάσει, αλλά μπαίνοντας στον ναό, ένας σεισμός καταρρίπτει τα είδωλα. Καταδικάζεται σε θάνατο δια πυράς αλλά εξέρχεται υγιής, ρίχνεται στα θηρία αλλά αυτά ξαπλώνουν στα πόδια της. Έξαλλος ο τύραννος τότε, διατάζει τον αποκεφαλισμό της, έξω από την πόλη. 
Στη Σωζόπολη της Θράκης, αγαπημένη τους αγία, που για χάρη της ονόμασαν όλο τον Ιούλιο Αηκερακίτη.
Στη Ρώμη την ίδια μέρα ( 7 Ιουλίου) γιόρταζαν τη γιορτή Νόνα Καπροτίνα ή των Θεραπαινίδων προς τιμήν της θεάς Ιούνο Καπροτίνα και του χθόνιου θεού της συγκομιδής, Κόνσους.
8 Ιουλίου στην Κύπρο, για τον ίδιο λόγο που τάζουν οι λοιποί στον άγιο Φανούριο, τάζουν και στον άγιο Επίκτητο, που εκεί τον λένε Δείχτητο. Μάλιστα υπάρχει και φερώνυμο χωριό, επειδή λένε ότι εκεί μόνασε ο άγιος, στην επαρχία Κυρήνειας. 
Ο άγιος Επίκτητος ήταν ιερέας, περί το 270. Κάποτε κάποιος άρχοντας του έφερε την παράλυτη κόρη του για να την θεραπεύσει, όπως και έκανε, με παράκληση και άγιο έλαιο. Θεράπευσε και 
δαιμονισμένο και η φήμη του εξαπλώθηκε. Τότε τον πλησίασε ένας νέος ονόματι Αστείων, γιος του γερουσιαστού Ιουλιανού, που του ζήτησε να τον κάνει χριστιανό αλλά για να μη νικηθεί από τα δάκρυα του πατέρα του ζήτησε να φύγουν προς άγνωστη χώρα. Πράγματι κίνησαν μαζί για την παραποτάμια πόλη Αλμιρίδη της Σκυθίας. Εκεί έκαναν πολλά θαύματα: Θεράπευσαν κωφάλαλο, δαιμονισμένο κ.ά. Η φήμη τους εξαπλώθηκε και όταν έφτασε ο έπαρχος Λατρονιανός διέταξε να τους συλλάβουν. Οδηγούνται στη φυλακή και την επομένη ομολογούν την πίστη τους ενώπιον πολυπληθούς ακροατηρίου. Μαστιγώνονται, ξεσκίζονται με σιδερένια νύχια και καίγονται με λαμπάδες. Όχι μόνο δεν αλλαξοπίστησαν, αλλά μετέστρεψαν και την πίστη του δήμιου Βιγλάντιου. Ρίχνονται σε λέβητα με πίσσα, αλλά πάλι εξέρχονται αβλαβείς. Τότε ο έπαρχος διατάσσει να φυλακιστούν και να μείνουν νηστικοί. Όσο περνούσαν οι μέρες και οι άγιοι νικούσαν και την πείνα, διέταξε να αποκεφαλιστούν. Τα λείψανά τους περιμάζεψε ο Βιγλάντιος και τα ενταφίασε. Ο Αστείων εμφανίστηκε στον ύπνο του Βιγλαντίου και του μήνυσε πως την επαύριο καταφθάνουν οι γονείς του. Πράγματι την επομένη κατέφθασαν, τους οποίους φιλοξένησε ο Βιγλάντιος και τους διηγήθηκε το μαρτύριο του γιου τους. Πήγαν στον τάφο του και οι μάρτυρες εμφανίζονται εμπρός τους εν΄μέσω ουρανίου φωτός. Ετσι πίστεψαν και οι γονείς του Αστείοντος και επιστρέφοντας στην πατρίδα τους, διαμοίρασαν τα υπάρχοντά τους στους φτωχούς συμπολίτες τους.
Στον άγιο Προκόπη τάζουν για προκοπή. Οι γονείς τάζουν για να προκόψει και να ευτυχήσει το νέο σπιτικό του παιδιού τους... Ήταν ο πρώτος μάρτυς της Παλαιστίνης επί Διοκλητιανού, μεγαλομάρτυς από την Αιλία (Ιεροσόλυμα).Τρεφόταν με άρτο και νερό κι' αυτό κάθε 2, 3 ή 7 μέρες. Μελετούσε συνεχώς τις γραφές. Διέμεινε στη Συθόπολη, όπου εκτελούσε χρέη αναγνώστου, εξορκιστού και διερμηνέως της συριακής. Αποκτώντας μεγάλη φήμη θεραπεύοντας, κατηγορήθηκε και οδηγήθηκε στον δικαστή Φλαβιανό ο οποίος τον υποχρέωσε να θυσιάσει στους θεούς, αρνείται, να κάνει σπονδή στους βασιλείς και του απαντά με ομηρικό στίχο "ουκ αγαθόν πολυκοιρανίη, εις οίρανος, έστω, εις βασιλεύς" και καταδικάζεται σε θάνατο..
Οι συναξαριστές μιλούν και για κάποιον Νεανία (μετέπειτα Προκόπιο) στρατηλάτη, επίσης απ' την Αιλία, επί Διοκλητιανού, που έζησε στη Σκυθόπολη, γιο του χριστιανού Χριστοφόρου και της ειδωλολάτρισσας Θεοδοσίας, η οποία πήγε στην Αντιόχεια, όπου ζούσε ο Διοκλητιανός, και τον διόρισε δούκα της Αλεξανδρείας διατάχθηκε δε να διώξει τους χριστιανούς. Ξεκίνησε με δύο λεγεώνες, αλλά τρομοκρατήθηκε τη νύχτα από έναν σεισμό στην Απάμεια και επιστρέφοντας στην Σκυθόπολη ζήτησε να του φτιάξουν σταυρό, όμοιο με εκείνον που είδε. Στον σταυρό εμφανίζεται η μορφή του Εσταυρωμένου με τη
λέξη "Εμμανουήλ" και στα δύο άκρα του οι λέξεις "Γαβριήλ" και "Μιχαήλ". Πηγαίνει στην Αιλία και κατατροπώνει τους Σαρακηνούς που την πολιορκούσαν. Η μητέρα του ζητάει να θυσιάσει στους θεούς, αυτός αρνείται και η ίδια τον καταγγέλλει στον άρχοντα της Παλαιστίνης Ούλκιο, ο οποίος τον στέλνει στην Καισάρεια, όπου μαστιγώνεται τόσο σκληρά ώστε κι οι θεατές τον λυπήθηκαν. Στη φυλακή βαπτίζεται Προκόπιος. Μετά από πολλά βασανιστήρια με μαστιγώματα με βούνευρα, καύση των πληγών με πυρωμένα σίδερα, αποκεφαλίζεται.

Η συνέχεια στο επόμενο...

Ιούλιος Β' μέρος: http://eismnimin.blogspot.com/2018/07/blog-post_10.html
Ιούλιος Γ' μέρος : http://eismnimin.blogspot.com/2018/07/blog-post_14.html

ΤΑΜΑΤΑ και ΑΝΑΘΗΜΑΤΑ - Γ. Λεκάκη

Τετάρτη, 14 Φεβρουαρίου 2018

"Έρως και Αντέρως"




"Ο Έρως με το τόξο του",  Ρωμαϊκό αντίγραφο του γλυπτού του Λυσίππου 
/ Μουσείο Καπιτωλίου


Ο Έρωτας είναι ο ελληνικός θεός της αγάπης, 
Cupid των Ρωμαίων και η μασκότ της Ημέρας του Αγίου Βαλεντίνου.
Ετσι, όπως είναι φυσικό σήμερα αναφερόμαστε στον Έρωτα, τη μυθική προσωποποίηση της 

αγάπης, της επιθυμίας και του πόθου, καθώς η ετυμολογία του ονόματος προέρχεται από 
το ρήμα :
"Εράω, -ώ", που σημαίνει "αγαπώ, ποθώ". 


Eros Farnese
(Αντίγραφο του Έρωτος των Θεσπιών)
Πολύπλοκη και σύνθετη η  γενεαλογία του Έρωτα!

Στον Όμηρο δεν αναφέρεται ως θεότητα αλλά έχει 

την έννοια της επιθυμίας γενικά.
Στη Θεογονία του Ησιόδου αποτελεί μία από 

τις αρχέγονες δυνάμεις, που γεννήθηκε μετά 
το Χάος και τη Γη.
Κατά τον μυθογράφο Φερεκύδη  ο Έρως ταυτίζεται

με το Δία και έχει το ρόλο του δημιουργού.
Κατά την  ορφική κοσμογονική θεωρία ο θεός 

γεννήθηκε από ένα αυγό που άφησε η Νύχτα 
στους κόλπους του Ερέβους.
Τέλος, για τον κωμωδιογράφο Αντιφάνη πρώτα 

έγινε η Νύχτα, το Χάος, μετά ο Έρως και κατόπιν 
το Φως και οι θεοί.

Κύριο γνώρισμα του Έρωτα, στις αρχαίες λόγιες πηγές, 

είναι η ομορφιά και η νεότητά του.

Παρασκευή, 5 Ιανουαρίου 2018

Ένα Ποίημα Για Τους Φίλους



Δεν µπορώ να σου δώσω λύσεις,
για όλα τα προβλήµατα της ζωής,
ούτε έχω απαντήσεις
στις αµφιβολίες ή τους φόβους σου,
αλλά µπορώ να σε ακούσω
και να τα µοιραστώ µαζί σου.


Δεν µπορώ ν' αλλάξω
το παρελθόν σου ούτε το µέλλον σου.
Αλλά όταν µε χρειάζεσαι
θα 'µαι δίπλα σου.


Δεν µπορώ ν' αποτρέψω
να µη σκοντάψεις.
Μόνο µπορώ να σου προσφέρω το χέρι µου,
για να κρατηθείς
και να µη πέσεις.

Οι χαρές σου.

Οι θρίαµβοί σου
κι οι επιτυχίες σου
δεν είναι δικά µου.
Αλλά χαίροµαι ειλικρινά
να σε βλέπω ευτυχισµένο.

Δεν κρίνω τις αποφάσεις

που παίρνεις στη ζωή.
Περιορίζοµαι στο να σε στηρίζω,
να σε παροτρύνω
και να σε βοηθώ όταν µου το ζητάς.

Δεν µπορώ να σου χαράζω όρια

που µέσα τους οφείλεις να κινείσαι,
αλλά σου προσφέρω αυτό το χώρο,
τον απαραίτητο για ν’' αναπτυχθείς.

Δεν µπορώ να αποτρέψω τον πόνο σου

όταν κάποια λύπη σου σχίζει την καρδιά,
αλλά µπορώ να κλάψω µαζί σου
και να µαζέψω τα κοµµάτια,
για να τη φτιάξω από την αρχή.

Δεν µπορώ να σου πω ποιος είσαι

ούτε ποιος θα όφειλες να είσαι.
Μονάχα µπορώ να σ' αγαπώ όπως είσαι
και να 'µαι φίλος σου.

Αυτές τις ηµέρες σκέφτηκα

τους φίλους και τις φίλες µου.
Δεν ήσουν ψηλά ούτε χαµηλά ούτε στη µέση.
Δεν ήσουν στην αρχή
ούτε στο τέλος της λίστας.

Δεν ήσουν το νούµερο ένα
ούτε το τελικό,
ούτε διεκδικώ να 'µαι πρώτος,
δεύτερος ή ο τρίτος στη δική σου.


Φτάνει που µε θες για φίλο.
Ευχαριστώ που 'µαι αυτό.

Χόρχε Λουίς Μπόρχες (Jorge Francisco Isidoro Luis Borges Acevedo)

Ζ-ωή

"Ζωή, αληθινή ζωή;
Μιάν άλλη φορά!"
Πολλοί θα μπορούσαν να προσυπογράψουν μια τέτοια φράση... 
κοιτώντας με απορία αυτόν που τόλμησε να θέσει το ερώτημα.
Αλλά, θα πρέπει να τολμήσει αυτός και να ξαναρωτήσει:
-Πότε θα υπάρξει αυτή η... άλλη φορά;
-Πού και πώς θα υπάρξει;
-Μήπως αύριο;
Μα, το "αύριο" ποτέ δεν έρχεται, γιατί μόλις ξημερώσει "σήμερα" γίνεται!
Έτσι, ας δούμε τα πράγματα Τ-ώρα!
Κι έτσι ας τα βλέπουμε πάντοτε... με μια χροιά αιώνιου Παρόντος.
Διεισδύοντας στις μικρές ή μεγάλες Τομές που κατορθώνει ν΄ανοίγει την κάθε φορά η Κατανόησή μας...


http://pyrisporos.blogspot.gr

Τετάρτη, 20 Δεκεμβρίου 2017

Χριστούγεννα και Πρωτοχρονιά στα βάθη των αιώνων

«Το άστρο της αληθινής αγάπης του κόσμου, δεν αποτελεί το έπαθλο κάποιας ανθρώπινης αλαζονικής κατάκτησης, ούτε απόδειξη οποιασδήποτε μεταφυσικής πίστης. Το μαγικό του φως αποκαλύπτεται, έτσι αυθόρμητα, μόνο σε εκείνους που έταξαν σκοπό της ζωής τους, να το λευτερώσουν από τη σκλαβιά της φυλακής της ανθρώπινης ύπαρξής τους. Το μαγικό αστέρι των Χριστουγέννων είναι πάντα εκεί και μας περιμένει μόνο αν το ψάχνουμε ζητώντας, αλλά και δίνοντας, αγάπη ειρήνη και δικαιοσύνη. Αν το αναζητήσουμε θα μας περιμένει εκεί κάθε παραμονή Χριστουγέννων».
Από το βιβλίο των Στράτου Θεοδοσίου και Μάνου Δανέζη, «Στα ίχνη του Ι.Χ.Θ.Υ.Σ», Εκδόσεις Δίαυλος, Αθήνα 2000

Τα Χριστούγεννα δεν είναι αυτά που ξέρετε. Τρεις αιώνες μετά τη γέννηση του Χριστού ορίσθηκαν χρονολογικά ο ευαγγελισμός της Θεοτόκου και η γέννηση του Χριστού. Οι ιστορικές πηγές υποδεικνύουν ότι ο εορτασμός των Χριστουγέννων άρχισε να τηρείται στη Ρώμη γύρω στο 335 μ.Χ., αν και κάποιοι ερευνητές, βασιζόμενοι σε αρχαίους ύμνους με χριστουγεννιάτικη θεματολογία, θεωρούν ότι τα πρώτα βήματα που οδήγησαν στον εορτασμό αυτό έγιναν μέσα στον 3ο αιώνα. Η παράδοση θεωρεί ότι η αρχαιότερη ομιλία για τη γιορτή των Χριστουγέννων εκφωνήθηκε από τον Μέγα Βασίλειο στην Καππαδοκία το έτος 376 μ.Χ.  Ποιοι είναι λοιπόν οι Μύθοι των Χριστουγέννων;


Σοφές ιστορίες της Ανατολής

1. ΠΩΣ ΜΙΚΡΑΙΝΕΙ ΜΙΑ ΑΠΟΣΤΑΣΗ
Σε μια χώρα υπήρχε ένα χωριό που απείχε πέντε χιλιόμετρα από το παλάτι του βασιλιά. Το χωριό αυτό είχε μια πηγή με θαυμάσια νερά και ο βασιλιάς είχε προστάξει τους χωρικούς να του φέρνουν νερό κάθε μέρα.
Οι χωρικοί όμως γρήγορα κουράστηκαν από το μακρινό πήγαινε - έλα. 
Η μόνη λύση ήταν ν' αφήσουν το χωριό, να φύγουν μακρυά κι έτσι ν' απαλλαγούν από την υποχρέωση.
Αφού σκέφτηκε το πρόβλημα ο αρχηγός του χωριού είπε στους χωρικούς : "Μην εγκαταλείψετε τα σπίτια σας. Θα πάω εγώ στον βασιλιά και θα του ζητήσω να βγάλει διάταγμα που να λέει ότι από εδώ και εμπρός η απόσταση από το χωριό μας μέχρι το παλάτι να είναι τρία χιλιόμετρα. Έτσι, το πήγαινε - έλα θα συντομέψει και σεις δεν θα κουράζεστε τόσο πολύ".
Πήγε λοιπόν στον βασιλιά με το αίτημά του και εκείνος με ευχαρίστηση ικανοποίησε.
Όταν το έμαθαν οι χωρικοί χάρηκαν πολύ!!!
Ένας τους όμως είπε: "Μα δεν υπάρχει πραγματική διαφορά στην απόσταση"...
Ωστόσο, παρ' όλο που όλοι τον άκουσαν, συνέχισαν να πιστεύουν το διάταγμα του βασιλιά και κανένα λογικό επιχείρημα δεν κατάφερε να τους κάνει ν' αλλάξουν γνώμη... 



2. Ο ΚΑΘΡΈΦΤΗΣ
Πριν πολλά χρόνια ζούσε ένας φτωχός και βασανισμένος άνθρωπος. Είχε τόσα πολλά χρέη που απελπισμένος έφυγε τρέχοντας να κρυφτεί στην άγρια φύση. 
Μια μέρα, εκεί που περιπλανιόταν βρήκε ένα σεντούκι γεμάτο σπάνιους και πανέμορφους θησαυρούς. Αυτός που είχε βάλει μέσα τους θησαυρούς, είχε τοποθετήσει πάνω τους και έναν λαμπερό καθρέφτη.
Όταν ο φτωχός είδε το σεντούκι, ενθουσιάστηκε. Το άνοιξε αμέσως αλλά όταν πήρε στα χέρια του τον καθρέφτη και είδε το πρόσωπό του, φοβήθηκε. Ένωσε τα χέρια του και είπε στο πρόσωπο που έβλεπε (δηλαδή το δικό του): "Νόμιζα πως το σεντούκι ήταν άδειο και ότι δεν ανήκε σε κανέναν. Δεν ήξερα ότι ήσουν εσύ μέσα. Σε εκλιπαρώ κύριε μη θυμώσεις!'
Και με τα λόγια αυτά άφησε κάτω τον καθρέφτη και έτρεξε να κρυφτεί ακόμα πιο μακρυά....



3. ΤΟ ΑΝΥΠΑΚΟΥΟ ΝΕΡΟ
Κάποτε ένας ταξειδιώτης δίψασε πολύ.  Ευτυχώς βρήκε στο διάβα του μια ξύλινη υδρορροή με καθαρό νερό. Ήπιε μέχρι που ξεδίψασε και όταν τελείωσε σήκωσε το χέρι του και είπε στο νερό που έτρεχε: "Ξεδίψασα, Σταμάτα να τρέχεις!" 
Το νερό βέβαια συνέχισε να ρέει.
Ο άνδρας θύμωσε πολύ και φώναξε: "Σου είπα ότι ξεδίψασα. Σου είπα να σταματήσεις! Γιατί εσύ συνεχίζεις;"
Κάποιος που περνούσε από εκεί είδε τον ταξειδιώτη και του είπε: "Μα πόσο ανόητος είσαι! Αντί να φωνάζεις στο νερό και να του λες να πάψει να κυλά, γιατί απλά δεν φεύγεις;"







100+1 ΣΟΦΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΤΗς ΑΝΑΤΟΛΗΣ, Εκδ.ΑΡΧΕΤΥΠΟ





Δευτέρα, 11 Δεκεμβρίου 2017

Μια φορά κι έναν καιρό

Μια φορά κι έναν καιρό, γιε μου, σε τρεις διαφορετικές άκριες της γης ζούσανε τρία παλικάρια που είχανε το ίδιο μπόι και την ίδια ηλικία.
Στις τρεις διαφορετικές άκριες της γης που ζούσαν λοιπόν τα τρία παλικάρια, ούτε είχανε δει ποτέ, ούτε ξέρανε, ούτε είχανε ακούσει τίποτα ο ένας για τον άλλον.
Έλα όμως, γιέ μου, που τα τρία παλικάρια αυτά, μ’ όλο που ζούσανε σε τρεις διαφορετικές άκριες της γης, ξεκινήσανε και τα τρία την ίδια ώρα, την ίδια μέρα και την ίδια χρονιά για να βρούνε την πέτρα που τη λέγανε Αστέρευτη υγεία.
Κι η πέτρα που την είπαμε Αστέρευτη υγεία βρισκότανε μακριά, πίσω από τα βουνά, μέσα σ’ ένα πηγάδι που αντί για νερό έβγαζε αίμα. Για να βρούνε λοιπόν τούτη την πέτρα, γιέ μου, που τη σκέπαζε το ματωμένο πηγάδι, ξεκινήσανε τα τρία παλικάρια παίρνοντας το καθένα το δικό του δρόμο.
Το πρώτο παλικάρι περπάτησε τόσο πολύ που φαγωθήκανε τα σανδάλια του, ενώ το σιδερένιο του ραβδί λίγνεψε σαν κλαδάκι. Στάθηκε κάπου να ξαποστάσει μα τον πήρε ο ύπνος. Σαν ξύπνησε όμως, γιέ μου, τι να δει; Δίπλα του καθότανε μια κοπέλα όμορφη σαν τα κρύα τα νερά.
–              Για που το ’βαλές παλικάρι; τον ρωτάει
–              Για να βρω την πέτρα που τη λένε Αστέρευτη υγεία, της απαντάει.
–              Η πέτρα που λες, του αντιλέει η κοπελιά, βρίσκεται μακριά, πίσω από τα βουνά, μέσα στο ματωμένο πηγάδι. Για να πας ίσαμε κει, η ζωή σου όλη δεν σου φτάνει. Κι όσοι έχουνε τις μέρες τους μετρημένες πρέπει να τις περνάνε όμορφα. Εσύ είσαι η μέλισσα κι εγώ το λουλούδι. Μείνε εδώ μαζί μου να πάρεις το μέλι μου, του γλυκολέει.


Κι έτσι γιέ μου, το ένα παλικάρι λιγοψύχησε κι έμεινε στα μισά του δρόμου.
Την ίδια ώρα, το δεύτερο παλικάρι τραβούσε θαρρετά το δικό του δρόμο. Για να μη νυστάξει κι αποκοιμηθεί, άνοιγε κάθε τόσο με το μαχαίρι πληγές στο στήθος του κι έριχνε αλάτι. Πονούσε τόσο πολύ γιέ μου, που δεν σκεφτότανε πιά την κούρασή του. Από τη δίψα είχε κολλήσει η γλώσσα του. Κι όταν είδε μπροστά του νερό, δεν μπόρεσε να κρατηθεί έπεσε στα γόνατα να δροσιστεί. Ήπιε μια γουλιά κι έκανε να σηκωθεί. Μα το νερό, που λαμποκοπούσε στον ήλιο του μεσημεριού, του δώσε τόση δροσιά, τόση δροσιά, γιέ μου, που δεν μπόρεσε να σηκώσει πια το κεφάλι. Έτσι το δεύτερο παλικάρι έφτασε ως τα μισά πάνω από τα μισά του δρόμου.
Κι ενώ το πρώτο παλικάρι έμενε στα μισά και το άλλο στα μισά πάνω από τα μισά του δρόμου, το τρίτο παλικάρι περπατούσε ακόμα. Κουράστηκε και τούτο, μα δεν έγειρε στα γόνατα των κοριτσιών να ξεκουραστεί. Διψούσε, μα δεν έλεγε να πιει νερό. Περπατούσε, περπατούσε κι όλο περπατούσε. Όποιος προχωράει έτσι, φτάνει, γιέ μου.
Κι εσύ, σαν κι εκείνον, να μην κουράζεσαι κι εσύ, σαν κι εκείνον, να έχεις πίστη και να προχωράς, γιε μου. Όποιος πιστεύει, φτάνει…



Σάββατο, 25 Νοεμβρίου 2017

Αγία Αικατερίνη



'Ηταν κόρη του επάρχου Κώνσταντος, γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια και πήρε από μικρή χριστιανική ανατροφή και παιδεία. 
Ήταν πολύ μορφωμένη γι' αυτό και την έλεγαν "πάνσοφη". Στα 18της μίλαγε άριστα πολλές γλώσσες και κατείχε φιλοσοφία και ρητορική.
 Επειδή ήταν και πολύ όμορφη, την ορέχτηκε ο τύραννος της Αλεξανδρείας, Μαξιμίνος, ο οποίος έστειλε, λένε, 50 ρήτορες να την μεταπείσουν να αλλαξοπιστήσει, αλλά, αντιθέτως, αυτή έκανε αυτούς να αλλαξοπιστήσουν. 
Η αγία, συν τοις άλλοις, απέρριψε τον τύραννο. Γι' αυτό και την φυλάκισε.
Στο κελλί της την επισκέφτηκαν η αυτοκράτειρα Φαυστίνα, ο αξιωματικός Πορφύριος και 200 στρατιώτες, με σκοπό πάλι να την μεταπείσουν, αλλά τους προσηλύτισε κι' αυτούς. 
Ο Μαξιμίνος τους αποκεφάλισε και κατόπιν την φόνευσαν, το 305. 

Κατ' άλλους, η αγία συνελήφθη επιστρέφοντας από την εξορία της και μαστιγώθηκε με βούνευρο και μετά τοποθετήθηκε σε τροχό με καρφιά, αλλά το φριχτό μηχάνημα έσπασε κι εξοργισμένος ο αυτοκράτορας διέταξε τον αποκεφαλισμό της - ο οποίος, όπως ο Βιτό απέδειξε, είναι αναμφισβήτητο ιστορικό γεγονός. 
Στον αποκεφαλισμό της, διηγούνται, έτρεξε γάλα αντί για αίμα από το κεφάλι της. 
Το λείψανό της βρέθηκε στους πρόποδες του όρους Χωρήβ, από ιθαγενείς χριστιανούς της Αιγύπτου οι οποίοι το μετέφεραν στο μοναστήρι του Σινά - γι' αυτό και θεωρείται η προστάτις του.




Πράγματι στις περιοχές Σινά, Καΐρου και Αλεξανδρείας οι πιστοί διηγούνται άπειρα θαύματά της και εκεί η αγία χαίρει ιδιαίτερης εκτιμήσεως, ενώ πολλές πολιτείες της Δύσεως την έχουν ανακηρύξει προστάτιδά τους.
Λόγω των πολλών ομοιοτήτων του βίου της, πολλοί την ταυτίζουν με την Αλεξανδρινή φιλόσοφο Υπατία.

Επειδή της αγ. Αικατερίνης συνήθως βρέχει, σε πολλά μέρη (Λοκρίδα κ.α.) τις κοροϊδεύουν λέγοντάς τες "κατουρλούδες". Οι αγρότες την επικαλούνται σε περιπτώσεις στέγης (=ανομβρίας) - κυρίως γιατί η μέρα τς είναι βροχερή.
Στη Μήλο, ξημερώματα της γιορτής της, οι λεύτερες κόρες παίρνουν από τρεις μονοστέφανες γειτόνισσες τρεις χούφτες αλεύρι και τρεις αλάτι και ζυμώνουν κουλούρα. Την τρώνε πριν κοιμηθούν και επικαλούνται την αγία να τους υποδείξει στον ύπνο τους ποιόν θα παντρευτούν. 
Στην Κεφαλλονιά, η αγία επικαλείται από τους συγγενείς ή τους φίλους ετοιμοθάνατου την ώρα του ψυχορραγήματός του - προφανώς από την παρήχηση Αικατερίνη > έγκατα > κάτω κλπ. 
Γενικώς τηρείται νηστεία με την κατάλυση κρασιού και λαδιού.
Απ' τους ωραιότερους ναούς της, ο καθολικός της Βηθλεέμ. 
Εσωτερικό του ναού της Αγ. Αικατερίνης στη Βηθλεέμ
Στο βόρειο τμήμα της μονής της στο Σινά, κάποια σκαψίματα για τεχνικές εργασίες πυρασφάλειας το 1975 ανέδειξαν "κρυμμένο θησαυρό" : Σκευοφυλάκιο με 1.148 χειρόγραφους κώδικες (εκ των οποίων οι 836 στα ελληνικά) και 36 παπύρους, οι περισσότεροι θρησκευτικού περιεχομένου - θεωρείται η μεγαλύτερη θρησκευτικού περιεχομένου ανακάλυψη, μετά τα χειρόγραφα της Νεκράς Θαλάσσης

Επίσης και ο πεντάτρουλλος ναός της αγίας, στη Θεσσαλονίκη, κτίσμα 12ου αι - αρχές 13ου.


Αγ. Αικατερίνη - Θεσσαλονίκη
Γραμματόσημο του 1961




ΤΑΜΑΤΑ και ΑΝΑΘΗΜΑΤΑ - Γιώργου Λεκάκη, Εκδ.Γεωργιάδη, Αθήνα 2001